Ôn tập cuối kỳ MLN131 Summer 2026

Đáp án đúng: "Cơ sở lao động, sản xuất". Cơ sở xây dựng gia đình trong thời kỳ quá độ gồm cơ sở kinh tế - xã hội, cơ sở chính trị - xã hội, cơ sở văn hoá và chế độ hôn nhân tiến bộ; không có cơ sở nào được định danh là lao động, sản xuất. "Cơ sở kinh tế - xã hội" là việc xoá bỏ chế độ tư hữu, từng bước xác lập công hữu, nên thuộc các cơ sở đó. "Cơ sở chính trị - xã hội" là việc thiết lập chính quyền của nhân dân lao động cùng hệ thống pháp luật, chính sách về gia đình, nên cũng thuộc các cơ sở ấy. "Cơ sở văn hóa" là sự hình thành hệ giá trị, chuẩn mực mới chi phối nếp sống gia đình, cũng là một cơ sở được nêu.

Đáp án đúng: "Trình độ phát triển kinh tế và thể chế chính trị - xã hội". Các quan hệ hôn nhân, huyết thống, nuôi dưỡng gắn bó chặt chẽ với nhau và biến đổi, phát triển phụ thuộc vào trình độ phát triển kinh tế cùng thể chế chính trị - xã hội mà gia đình tồn tại trong đó. "Số lượng thành viên trong gia đình" — là kết quả của quy mô gia đình do điều kiện kinh tế - xã hội quy định, không phải nguyên nhân chi phối các quan hệ. "Điều kiện kinh tế của từng cá nhân trong gia đình" — chỉ tác động trong phạm vi một hộ, không giải thích được sự biến đổi của gia đình ở quy mô xã hội. "Các yếu tố đạo đức của một xã hội" — thuộc ý thức xã hội, bản thân nó cũng do tồn tại xã hội quyết định.

Đáp án đúng: "Giá trị văn hóa được xây dựng trên nền tảng hệ tư tưởng chính trị của giai cấp công nhân". Cơ sở văn hóa của gia đình mới là hệ giá trị, chuẩn mực văn hóa hình thành trên nền tảng hệ tư tưởng của giai cấp công nhân, dần giữ vai trò chi phối đời sống tinh thần và loại bỏ hủ tục, tàn dư phong kiến. "Thiết lập chính quyền nhà nước của giai cấp công nhân và nhân dân lao động, nhà nước xã hội chủ nghĩa" — là cơ sở chính trị - xã hội. "Thiết lập chế độ công hữu về tư liệu sản xuất" — là cơ sở kinh tế - xã hội. "Xây dựng nền văn hóa tiên tiến mang đậm bản sắc dân tộc" — là đường lối về văn hóa nói chung, không phải cách diễn đạt cơ sở văn hóa của việc xây dựng gia đình.

Đáp án đúng: "Phòng chống tham nhũng, lãng phí và thực hành tiết kiệm". Giáo trình xác định đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí và thực hành tiết kiệm là nhiệm vụ cấp bách, lâu dài của quá trình xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa ở nước ta, vì tham nhũng trực tiếp làm hỏng quyền làm chủ của nhân dân và niềm tin với chế độ. "Miễn nhiệm những người không hoàn thành nhiệm vụ" — là một biện pháp cụ thể trong công tác cán bộ, không phải nhiệm vụ cấp bách, lâu dài của cả quá trình. "Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức" — là một nội dung của cải cách bộ máy, được nêu song song chứ không được xác định là nhiệm vụ cấp bách, lâu dài ấy. "Có chính sách đãi ngộ, động viên, khuyến khích cán bộ, công chức" — chỉ là điều kiện bảo đảm cho công tác cán bộ.

Đáp án đúng: "Trong lĩnh vực kinh tế và chính trị". Dân chủ phải được thực hiện trên mọi lĩnh vực, nhưng kinh tế là cơ sở vật chất quyết định, còn chính trị là nơi quyền lực của nhân dân bộc lộ trực tiếp qua bầu cử, bãi miễn và tham gia quản lý nhà nước, nên dân chủ ở hai lĩnh vực này quan trọng hàng đầu và nổi bật nhất. "Trong lĩnh vực văn hóa tinh thần và tư tưởng" — thuộc bản chất tư tưởng - văn hóa - xã hội của nền dân chủ, quan trọng nhưng do cơ sở kinh tế và thể chế chính trị quy định. "Trong lĩnh vực chính trị và tư tưởng" — bỏ mất kinh tế, tức bỏ mất cơ sở của toàn bộ nền dân chủ. "Trong lĩnh vực kinh tế và tư tưởng" — bỏ mất chính trị, chính là lĩnh vực mà quyền làm chủ của nhân dân thể hiện rõ nhất.

Đáp án đúng: "Đoàn kết dân tộc". Giáo trình khẳng định đoàn kết là truyền thống quý báu được hun đúc trong suốt quá trình dựng nước và giữ nước, tạo nên sức mạnh tổng hợp và quyết định mọi thắng lợi của dân tộc Việt Nam qua các giai đoạn lịch sử. "Chống giặc ngoại xâm" — cũng là một truyền thống, nhưng thắng lợi trong chống ngoại xâm lại bắt nguồn từ sức mạnh đoàn kết, nên đó là biểu hiện chứ không phải cội nguồn. "Tinh thần học tập không ngừng" — là phẩm chất đáng quý của cá nhân và cộng đồng, không phải nhân tố quyết định thắng lợi của cả dân tộc. "Hiếu thảo với ông bà cha mẹ" — là giá trị đạo đức trong quan hệ gia đình, không ở tầm nhân tố quyết định sức mạnh cộng đồng quốc gia.

Đáp án đúng: "Vấn đề dân tộc và đoàn kết các dân tộc luôn có vị trí chiến lược trong sự nghiệp cách mạng.". Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII của Đảng khẳng định vấn đề dân tộc và đoàn kết các dân tộc luôn có vị trí chiến lược trong sự nghiệp cách mạng, gắn với yêu cầu bảo đảm bình đẳng, tôn trọng, đoàn kết và giúp nhau cùng phát triển. "Vấn đề dân tộc có vai trò quan trọng đối với sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội ở nước ta hiện nay." hạ tầm của vấn đề xuống phạm vi phát triển kinh tế - xã hội, không đúng cách diễn đạt của văn kiện. "Vấn đề dân tộc và đoàn kết các dân tộc có vị trí quyết định đến sự sống còn của dân tộc ta hiện nay." dùng mức độ quyết định đến sự sống còn, là điều văn kiện không nêu. "Vấn đề đoàn kết dân tộc là điều kiện cần cho sự nghiệp cách mạng ở nước ta hiện nay." hạ xuống thành điều kiện cần và chỉ nói riêng đoàn kết dân tộc, bỏ mất tính chiến lược mà Đảng khẳng định.

Đáp án đúng: "Tín ngưỡng thờ cúng vua Hùng". Tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên ở Việt Nam biểu hiện theo nhiều cấp độ, từ gia đình, dòng họ, làng xã đến quốc gia; ở cấp quốc gia, cả cộng đồng cùng thờ Hùng Vương như tổ tiên chung, tạo nên ý thức cội nguồn vượt lên ranh giới tộc người và tôn giáo. "Tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên" — là tên gọi chung của cả hệ tín ngưỡng, thực hành chủ yếu ở cấp gia đình và dòng họ, nên chưa trả lời được yêu cầu về cấp quốc gia. "Tín ngưỡng thành hoàng" — gắn với làng xã, thờ người có công khai phá, bảo vệ làng. "Tín ngưỡng thờ mẫu" — là tín ngưỡng dân gian mang màu sắc vùng miền, không phải cấp độ quốc gia.

Đáp án đúng: "Phân phối theo lao động". Thời kỳ quá độ ở nước ta tồn tại nhiều hình thức phân phối, nhưng phân phối theo lao động giữ vai trò chủ đạo vì lực lượng sản xuất chưa đủ cao để phân phối theo nhu cầu, lao động vẫn là thước đo chủ yếu để xác định phần được hưởng. "Phân phối quỹ phúc lợi xã hội" là hình thức bổ trợ, mang tính bảo đảm an sinh cho những đối tượng không hoặc chưa tham gia lao động. "Phân phối theo nhu cầu" chỉ thực hiện được ở giai đoạn cao, khi của cải dồi dào và lao động trở thành nhu cầu bậc nhất. "Phân phối theo bao cấp" là cách làm của mô hình kế hoạch hoá tập trung cũ, đã bị bãi bỏ từ công cuộc đổi mới.

Đáp án đúng: "Kinh tế nhiều thành phần, trong đó có thành phần đối lập". Thời kỳ quá độ tất yếu tồn tại nền kinh tế nhiều thành phần với nhiều hình thức sở hữu, trong đó có thành phần kinh tế tư bản tư nhân đối lập với định hướng xã hội chủ nghĩa nhưng vẫn cần cho phát triển lực lượng sản xuất. "Kinh tế kế hoạch hóa tập trung cao độ" là mô hình chủ quan nóng vội đã bị thực tiễn phủ định, không phải tính tất yếu của thời kỳ quá độ. "Kinh tế thị trường tự do" thiếu sự quản lý của nhà nước và định hướng xã hội chủ nghĩa nên không phải đặc trưng của thời kỳ này. "Kinh tế hàng hóa giản đơn" là trình độ sản xuất nhỏ tiền tư bản, không phản ánh kết cấu nhiều thành phần.

Đáp án đúng: "Là những người không có sở hữu tư liệu sản xuất chủ yếu của xã hội, phải bán sức lao động cho nhà tư bản và bị bóc lột giá trị thặng dư". Về phương diện chính trị - xã hội, điều quy định địa vị của giai cấp công nhân trong chủ nghĩa tư bản là chỗ họ không sở hữu tư liệu sản xuất chủ yếu, phải bán sức lao động và bị chiếm không giá trị thặng dư, từ đó hình thành đối kháng lợi ích với giai cấp tư sản. "Là những người nắm giữ tư liệu sản xuất của xã hội tư bản chủ nghĩa, tự tổ chức sản xuất kinh doanh lớn mà không hợp tác với giai cấp nào" mô tả chính giai cấp tư sản chứ không phải công nhân, vì người nắm tư liệu sản xuất và tự tổ chức kinh doanh lớn là nhà tư bản. "Là những người sở hữu tư liệu sản xuất, hợp tác với nhà tư bản để kiếm sống" tự mâu thuẫn, bởi người đã sở hữu tư liệu sản xuất thì không phải bán sức lao động để kiếm sống. "Là những người có sở hữu một số tư liệu sản xuất nhỏ, có thể tự sản xuất, nhưng nhỏ lẻ, dễ phá sản nên phải bán sức lao động cho nhà tư bản là chính" là đặc điểm của người sản xuất nhỏ, của tầng lớp tiểu chủ và nửa vô sản, không phải định nghĩa về giai cấp công nhân.

Đáp án đúng gồm hai ý: "Cộng đồng dân cư muốn tách ra để hình thành cộng đồng dân tộc độc lập" và "Các dân tộc trong từng quốc gia, thậm chí các dân tộc ở nhiều quốc gia muốn liên hiệp lại với nhau". V.I.Lênin khái quát hai xu hướng khách quan: xu hướng thứ nhất do ý thức dân tộc thức tỉnh nên các cộng đồng bị áp bức đấu tranh thành lập quốc gia độc lập; xu hướng thứ hai do lực lượng sản xuất, khoa học công nghệ và giao lưu phát triển, các dân tộc tự nguyện xích lại gần nhau. "Cộng đồng dân tộc yếu thế có xu hướng sáp nhập với các dân tộc có trình độ phát triển cao hơn" — không phải xu hướng khách quan, vì liên hiệp là tự nguyện trên cơ sở bình đẳng chứ không phải dân tộc yếu bị sáp nhập. "Cộng đồng dân tộc phát triển hưng thịnh sẽ có ý định tách ra hình thành quốc gia - dân tộc độc lập" — đảo ngược nguyên nhân, động lực tách ra là ý thức dân tộc ở các dân tộc bị áp bức, không phải sự hưng thịnh.

Đáp án đúng: "XI". Yếu tố kiểm soát quyền lực được bổ sung vào nguyên tắc tổ chức quyền lực nhà nước trong Cương lĩnh và Văn kiện Đại hội lần thứ XI năm 2011, sau đó được hiến định tại khoản 3 Điều 2 Hiến pháp năm 2013 với đúng cách diễn đạt nêu trong câu hỏi. "X" — Đại hội lần thứ X chỉ nêu quyền lực nhà nước là thống nhất, có sự phân công và phối hợp giữa các cơ quan, chưa có yếu tố kiểm soát. "XII" — kế thừa và cụ thể hóa nguyên tắc đã có sẵn, không phải nơi nguyên tắc này được đề cập lần đầu. "XIII" — tiếp tục nhấn mạnh kiểm soát quyền lực và phòng, chống tham nhũng trên nền nguyên tắc đã được xác lập từ trước.

Đáp án đúng: "Cơ cấu xã hội - giai cấp". Vị trí hàng đầu của nó bắt nguồn từ chỗ quan hệ giai cấp gắn trực tiếp với quan hệ sở hữu tư liệu sản xuất và quyền lực chính trị, nhờ đó nó quy định tính chất, xu hướng biến đổi của các loại hình cơ cấu xã hội khác. "Cơ cấu xã hội - dân tộc" phân chia cộng đồng theo tiêu chí tộc người, chịu sự chi phối của quan hệ giai cấp chứ không chi phối lại. "Cơ cấu xã hội dân cư" chỉ phản ánh phân bố và kết cấu dân số theo vùng, tuổi, giới, không nói lên địa vị kinh tế - chính trị của các nhóm người. "Cơ cấu xã hội - nghề nghiệp" phản ánh phân công lao động, bản thân nó biến đổi theo cơ cấu kinh tế và cơ cấu giai cấp nên không thể giữ vai trò chi phối.

Đáp án đúng: "Họ cùng nhau cải tạo xã hội cũ, xây dựng xã hội mới trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội". Các giai cấp, tầng lớp trong thời kỳ quá độ gắn bó với nhau vì cùng một sự nghiệp kép: vừa xoá bỏ tàn dư của xã hội cũ, vừa xây dựng xã hội mới trên toàn bộ các lĩnh vực kinh tế, chính trị, văn hoá, xã hội. "Họ cùng nhau xây dựng xã hội mới trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội" bỏ mất nhiệm vụ cải tạo xã hội cũ, vốn song hành suốt thời kỳ quá độ. "Họ cùng nhau cải tạo xã hội cũ trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội" lại bỏ mất nhiệm vụ xây dựng, biến quá độ thành thuần phá bỏ. "Họ cùng nhau cải tạo xã hội cũ, xây dựng xã hội mới trong lĩnh vực kinh tế, chính trị" thu hẹp phạm vi còn hai lĩnh vực, trái tính toàn diện của thời kỳ quá độ.

Đáp án đúng: "Giữ vững lập trường chính trị - tư tưởng của giai cấp công nhân, vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, giữ vững độc lập dân tộc và định hướng đi lên chủ nghĩa xã hội". Nội dung chính trị của liên minh là bảo đảm nền tảng tư tưởng của giai cấp công nhân, sự lãnh đạo của Đảng, độc lập dân tộc và mục tiêu xã hội chủ nghĩa, tức vấn đề phương hướng chính trị chứ không phải mô hình kinh tế. "Giữ vững nền kinh tế thị trường theo hướng hiện đại, kiên định con đường đi lên chủ nghĩa xã hội" đặt trọng tâm vào thể chế kinh tế, thuộc nội dung kinh tế của liên minh. "Giữ vững địa vị thống trị của giai cấp công nhân thông qua Đảng Cộng sản Việt Nam trong mối liên minh giai cấp" dùng sai khái niệm, vì trong liên minh giai cấp công nhân giữ vai trò lãnh đạo, nòng cốt chứ không phải địa vị thống trị đối với các lực lượng đồng minh. "Giữ vững vai trò định hướng, kim chỉ nam của kinh tế nhà nước trong nền kinh tế thị trường tự do hiện đại" sai vì nước ta xây dựng kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, không phải thị trường tự do.

Đáp án đúng: "Vì đó là thời kì chuyển tiếp giữa cái cũ và cái mới, có nhiều yếu tố đan xen". Thời kỳ quá độ là thời kỳ cải biến cách mạng, kết cấu kinh tế - xã hội còn chứa cả yếu tố của xã hội cũ lẫn mầm mống của xã hội mới cùng tồn tại đan xen, nên cơ cấu xã hội - giai cấp tất yếu biến đổi phức tạp, đa dạng và làm xuất hiện những tầng lớp mới. "Vì các giai cấp cạnh tranh quyền lực lãnh đạo của nhau" sai về bản chất chế độ, vì vai trò lãnh đạo thuộc giai cấp công nhân thông qua Đảng, không có cuộc tranh quyền giữa các giai cấp làm nguyên nhân. "Vì sự chống phá của các thế lực thù địch bên ngoài" là nhân tố tác động từ ngoài vào, không phải nguyên nhân bên trong sinh ra tính đa dạng của cơ cấu. "Vì trong xã hội còn tồn tại nhiều giai cấp, tầng lớp" chỉ mô tả lại biểu hiện chứ chưa nêu được nguyên nhân, bởi chính sự đan xen cũ - mới mới sinh ra nhiều giai cấp, tầng lớp đó.

Đáp án đúng: "Ngăn chặn tình trạng chuyển đổi mục đích sử dụng đất nông nghiệp thành các mục đích khác để đảm bảo sinh kế của người nông dân". Câu hỏi yêu cầu tìm điều không phải chính sách đối với nông dân: chủ trương của Đảng là hỗ trợ nông dân chuyển dịch cơ cấu lao động và từng bước công nghiệp hóa nông nghiệp, nên không thể lấy việc chặn mọi chuyển đổi mục đích sử dụng đất làm chính sách, vì như vậy là khóa cứng quá trình công nghiệp hóa, đô thị hóa. "Hỗ trợ, khuyến khích nông dân học nghề, chuyển dịch cơ cấu lao động" đúng là chính sách đã được xác định. "Tạo điều kiện thuận lợi để tiếp nhận và ứng dụng khoa học - công nghệ, nâng cao năng suất lao động, và từng bước công nghiệp hóa nông nghiệp" cũng là chính sách dành cho giai cấp nông dân. "Tạo điều kiện thuận lợi để nông dân chuyển sang làm công nghiệp và dịch vụ" là chính sách trực tiếp phục vụ biến đổi tích cực của giai cấp này.

Đáp án đúng: "J.Xtalin". Từ năm 1924 đến năm 1953, với vai trò người lãnh đạo Đảng Cộng sản và Nhà nước Liên Xô, ông là người trực tiếp chỉ đạo việc vận dụng lý luận vào công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội hiện thực, để lại cả thành tựu lớn lẫn những sai lầm giáo điều, duy ý chí. "G.Đi-mi-trốp" là lãnh tụ cộng sản Bungari và Tổng Bí thư Quốc tế Cộng sản, có đóng góp về chiến lược mặt trận chống phát xít nhưng không ở vị trí quyết định việc phát triển học thuyết trong thời kỳ này. "S.Phurie" là nhà không tưởng Pháp nửa đầu thế kỷ XIX, sống trước cả khi chủ nghĩa xã hội khoa học ra đời. "S.Simon" cũng là nhà không tưởng Pháp cùng thời kỳ ấy, không liên quan đến giai đoạn sau khi V.I.Lênin qua đời.

Đáp án đúng: "Học thuyết về sứ mệnh lịch sử toàn thế giới của giai cấp công nhân". Hạn chế lịch sử lớn nhất của các nhà không tưởng Pháp là không tìm ra lực lượng xã hội có khả năng thực hiện cuộc chuyển biến cách mạng; chỉ khi chỉ ra giai cấp công nhân là chủ thể ấy thì chủ nghĩa xã hội mới chuyển từ ước mơ thành khoa học. "Chủ nghĩa duy vật lịch sử" làm rõ quy luật vận động của các hình thái kinh tế - xã hội, khắc phục hạn chế về phương pháp luận nhưng chưa chỉ ra lực lượng thực hiện. "Học thuyết về giá trị thặng dư" vạch ra bản chất bóc lột của tư bản, thuộc địa hạt kinh tế chính trị, chưa trả lời ai sẽ xóa bỏ chế độ ấy. "Chủ nghĩa duy vật biện chứng" là thế giới quan và phương pháp luận chung của toàn bộ chủ nghĩa Mác, không được xếp vào ba phát kiến vĩ đại.