SYB302c - Phần 3: Phân tích ngành và cơ hội thị trường

Đáp án đúng: "Work experience". Kinh nghiệm làm việc là nguồn ý tưởng kinh doanh phổ biến nhất: khi làm trong một ngành, người ta thấy rõ những khoảng trống, những lời phàn nàn của khách hàng mà doanh nghiệp hiện có chưa giải quyết. John làm lâu năm trong một tập đoàn sản xuất máy kéo, thường xuyên nghe khách than về phụ tùng và dịch vụ, rồi nghỉ hưu sớm và mở doanh nghiệp để giải quyết chính những lời phàn nàn đó, nên ý tưởng của anh đến từ kinh nghiệm làm việc. "Family and friends" là ý tưởng nảy ra từ nhu cầu hay gợi ý của người thân, bạn bè, câu dẫn không nhắc chuyện này. "A similar business" là khi người ta thấy một mô hình kinh doanh tương tự và làm theo hoặc cải tiến, trong khi John xuất phát từ nhu cầu khách hàng anh nghe được trong công việc. "Chance" là ý tưởng đến tình cờ, ngẫu nhiên, còn ở đây ý tưởng được tích luỹ qua nhiều năm làm việc.

Đáp án đúng: "None of the above". Đối tác chiến lược (strategic partnership) thường được chia ba loại: theo chiều dọc (vertical), giữa các doanh nghiệp ở các khâu khác nhau trong chuỗi cung ứng như nhà sản xuất với nhà phân phối; theo chiều ngang (horizontal), giữa doanh nghiệp cùng khâu nhưng bổ sung cho nhau; và co-opetition, hợp tác với chính đối thủ cạnh tranh ở một mảng cụ thể. Câu hỏi đòi đủ ba loại, nhưng mỗi phương án lẻ chỉ nêu một thứ. "Vertical partnerships" đúng là một loại nhưng chỉ là một trong ba. "Co-opetition" cũng chỉ là một loại. "Acquisitions" không phải đối tác chiến lược: mua lại là chuyển quyền sở hữu, công ty này nuốt công ty kia, còn đối tác là hai bên độc lập cùng hợp tác. Vì mua lại bị lẫn vào danh sách, "All of the above" cũng sai. Chỗ dễ gây thắc mắc là danh sách thiếu hẳn loại theo chiều ngang và đặt mua lại vào chỗ đó: "Vertical partnerships" và "Co-opetition" vẫn là loại có thật, nhưng không lựa chọn nào gom đủ ba loại, nên chỉ "None of the above" đứng được.

Đáp án đúng: "SWOT analysis". Phân tích tình hình (situation analysis) là bước đánh giá vị thế hiện tại của doanh nghiệp trước khi lập kế hoạch, xem bên trong có gì mạnh, yếu và bên ngoài có cơ hội, đe doạ nào. SWOT analysis làm đúng việc đó bằng bốn ô Strengths (điểm mạnh), Weaknesses (điểm yếu), Opportunities (cơ hội), Threats (thách thức), nên là công cụ tiêu biểu. "Marketing research" là hoạt động thu thập dữ liệu về thị trường và khách hàng; nó cung cấp nguyên liệu cho phân tích nhưng là một quy trình nghiên cứu chứ không phải khung tổng hợp tình hình. "Sales forecasting" là dự báo doanh số tương lai, một bước lập kế hoạch đến sau khi đã hiểu tình hình. "Ethnographic research" là nghiên cứu dân tộc học, quan sát khách hàng trong đời sống thật để hiểu hành vi, hữu ích cho thiết kế sản phẩm nhưng chỉ soi một góc khách hàng, không đánh giá toàn bộ vị thế doanh nghiệp.

Đáp án đúng: "False". Ý tưởng hay chưa chắc đã là cơ hội kinh doanh khả thi. Một cơ hội kinh doanh (business opportunity) phải có nhu cầu thật của khách hàng sẵn sàng trả tiền, thị trường đủ lớn, xuất hiện đúng thời điểm, có thể tạo ra lợi nhuận và người khởi nghiệp có đủ nguồn lực, năng lực để thực hiện. Nhiều ý tưởng nghe rất hay nhưng không ai muốn trả tiền, chi phí quá cao, bị đối thủ lớn chiếm chỗ hoặc vướng rào cản pháp lý; vì vậy người khởi nghiệp phải sàng lọc và đánh giá tính khả thi của ý tưởng trước khi đầu tư thời gian và tiền bạc. Phát biểu coi mọi ý tưởng tốt đều là cơ hội khả thi nên sai. "True" không được chọn vì nó đánh đồng ý tưởng với cơ hội, bỏ qua bước đánh giá thị trường và khả năng sinh lời.