Câu hỏi: ISC301 Thương mại điện tử – Bộ ôn tập cuối kỳ số 1

Đáp án đúng: "Encourages active participation and community involvement". Thương mại xã hội (social commerce) kết hợp mạng xã hội với hoạt động mua bán, dựa trên tương tác giữa người dùng như chia sẻ, bình luận, mời bạn bè; trong giải trí và game, nó tạo cộng đồng người chơi, livestream, nhóm người hâm mộ, khiến người dùng tham gia tích cực hơn, ví dụ người xem Twitch tặng quà cho streamer hay người chơi mua vật phẩm để khoe với bạn bè. "Decreases user interaction through isolated gameplay experiences" ngược với bản chất xã hội của mô hình này. "Limits access to digital content and entertainment options" sai vì chia sẻ xã hội giúp nội dung lan rộng hơn chứ không thu hẹp. "Imposes strict regulations on online entertainment platforms" nhầm social commerce với cơ quan quản lý; đặt ra quy định là việc của nhà nước. "Excludes social features and interactive elements from gaming experiences" mâu thuẫn trực tiếp, vì tính năng xã hội chính là cốt lõi của social commerce.

Đáp án đúng: "Private e-marketplace". Private e-marketplace (chợ điện tử riêng) do một doanh nghiệp duy nhất sở hữu và vận hành, theo hai dạng: phía bán (sell-side), nơi công ty bán cho nhiều khách hàng doanh nghiệp, như cổng đặt hàng của Dell cho khách doanh nghiệp, và phía mua (buy-side), nơi công ty mua từ nhiều nhà cung cấp. "Public exchange" là sàn giao dịch công cộng, nhiều người mua gặp nhiều người bán, thường do bên thứ ba hoặc một liên minh ngành vận hành, nên không thuộc một công ty duy nhất. "Third-party platform" là nền tảng do bên trung gian độc lập điều hành để kết nối các bên khác, ví dụ Alibaba.com. "Social network" là mạng xã hội, không phải mô hình chợ điện tử. "Crowdfunding platform" là nền tảng gọi vốn cộng đồng như Kickstarter, nơi nhiều người góp tiền cho dự án, không phải chợ mua bán do một công ty làm chủ.

Đáp án đúng: "To adapt to changing consumer behaviors and preferences". Người tiêu dùng ngày càng tìm kiếm, so sánh giá và mua hàng trên điện thoại, mạng xã hội và sàn thương mại điện tử như Shopee hay Amazon; doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME) muốn tồn tại phải có mặt ở nơi khách hàng đang mua, nên thương mại điện tử là một phần chiến lược chứ không chỉ là kênh phụ. "To increase dependency on physical retail spaces" ngược lại, vì thương mại điện tử giúp giảm phụ thuộc vào mặt bằng bán lẻ. "To limit opportunities for growth and expansion" sai vì bán trực tuyến mở rộng thị trường chứ không thu hẹp. "To minimize the need for technological advancements" sai vì tham gia thương mại điện tử đòi hỏi doanh nghiệp đầu tư và cập nhật công nghệ nhiều hơn. "To avoid competition from larger corporations" sai vì trên mạng SME vẫn cạnh tranh trực tiếp với doanh nghiệp lớn; lợi ích là được cạnh tranh trên sân chơi rộng hơn, không phải né tránh cạnh tranh.

Đáp án đúng: "Conducting market research". Muốn thu hút và giữ chân khách hàng, doanh nghiệp phải hiểu khách là ai, cần gì, mua thế nào; market research (nghiên cứu thị trường) trực tuyến qua khảo sát, phân tích dữ liệu duyệt web, clickstream và mạng xã hội cho phép phân khúc khách hàng và cá nhân hoá ưu đãi, đây là hoạt động hướng thẳng tới khách hàng. "Managing supply chain logistics" quan trọng cho việc giao hàng nhưng là hoạt động vận hành phía sau, không trực tiếp nhằm thu hút khách. "Implementing cybersecurity measures" giúp bảo vệ dữ liệu và tạo niềm tin, song mục tiêu chính là an toàn hệ thống chứ không phải tìm hiểu và lôi kéo khách hàng. "Optimizing server performance" là việc kỹ thuật hạ tầng để website chạy nhanh, hỗ trợ trải nghiệm nhưng không phải hoạt động marketing để thu hút khách.

Đáp án đúng: "Product descriptions and reviews". Khi mua trực tuyến, người tiêu dùng không thể cầm, thử sản phẩm nên dựa chủ yếu vào thông tin trên trang: mô tả chi tiết, hình ảnh, thông số và đánh giá của người mua trước, tức user-generated content (nội dung do người dùng tạo). Hai nguồn này giảm bất cân xứng thông tin và tạo niềm tin, đó là lý do Amazon đặt khối đánh giá ngay trên trang sản phẩm. "Store layout" là cách bày trí cửa hàng vật lý, ở môi trường online chỉ tương ứng gián tiếp với giao diện website. "Physical location of the store" quan trọng với bán lẻ truyền thống, nhưng cửa hàng trực tuyến tiếp cận khách ở mọi nơi. "In-person customer service" đòi hỏi gặp mặt trực tiếp, điều không có trong giao dịch online thông thường.

Đáp án đúng gồm hai ý: "Regularly update security protocols." và "Enhanced user authentication methods.". An ninh thương mại điện tử dựa trên phòng thủ nhiều lớp (defense in depth): thường xuyên cập nhật giao thức bảo mật như TLS và vá lỗ hổng phần mềm để chặn các kiểu tấn công mới, đồng thời tăng cường xác thực người dùng (authentication) bằng xác thực đa yếu tố (MFA), mã OTP hay sinh trắc học để kẻ gian không đăng nhập được dù lộ mật khẩu. "Ignore encryption methods." sai vì mã hoá là nền tảng bảo vệ dữ liệu thẻ và thông tin cá nhân khi truyền qua mạng. "Rely only on username and password." là xác thực một yếu tố, dễ bị phá bởi lừa đảo (phishing) hoặc dò mật khẩu, nên không đủ mạnh. "Skip using firewalls." bỏ đi tường lửa (firewall), lớp lọc lưu lượng giúp chặn truy cập trái phép vào máy chủ, làm hệ thống phơi ra trước tấn công.

Đáp án đúng: "Global reach". Câu hỏi tìm thứ KHÔNG phải hạn chế của thương mại điện tử. Global reach (tiếp cận toàn cầu) là một lợi ích tiêu biểu: một cửa hàng trực tuyến có thể bán cho khách ở mọi quốc gia, mở cửa suốt ngày đêm, như cách Amazon hay Alibaba phục vụ người mua khắp thế giới, nên nó không nằm trong nhóm hạn chế. "Security concerns" là hạn chế thật, vì lo ngại lộ thông tin thẻ, gian lận và tấn công mạng khiến nhiều người ngại mua trực tuyến. "Lack of personal touch" cũng là hạn chế đúng, vì khách không được chạm, thử sản phẩm và không có tương tác mặt đối mặt với người bán. "High initial costs for businesses" là hạn chế đúng, vì xây dựng hệ thống, hạ tầng, bảo mật và logistics ban đầu tốn kém, nhất là với doanh nghiệp nhỏ. Ba phát biểu đó đều đúng là hạn chế nên không được chọn.

Đáp án đúng gồm hai ý: "Offering a wide range of products and services online" và "Implementation of personalized shopping experiences". Quyết định mua của người tiêu dùng đi qua các bước nhận biết nhu cầu, tìm kiếm thông tin, đánh giá lựa chọn rồi mới mua; hoạt động hỗ trợ quyết định là hoạt động giúp khách tìm và so sánh dễ hơn. Danh mục rộng trên mạng cho khách nhiều lựa chọn để so sánh ở một nơi, như Amazon; cá nhân hoá (gợi ý theo lịch sử xem và mua) đưa đúng sản phẩm phù hợp tới từng khách, như mục gợi ý của Amazon hay Netflix. "Diversify many products for physical stores" nói về cửa hàng vật lý, không phải hoạt động thương mại điện tử. "Utilization of online payment methods for purchase transactions" là khâu thực hiện giao dịch sau khi khách đã quyết định mua, giúp trả tiền thuận tiện nhưng không hỗ trợ việc chọn sản phẩm. "Cyberbanking and personal finance" là ngân hàng điện tử và tài chính cá nhân, một lĩnh vực ứng dụng riêng của thương mại điện tử chứ không phải hoạt động hỗ trợ quyết định mua hàng.

Đáp án đúng: "Use of electronic methods in government operations.". E-government (chính phủ điện tử) là việc dùng công nghệ thông tin và thương mại điện tử trong hoạt động của nhà nước: cung cấp thông tin, dịch vụ công cho công dân (G2C), giao dịch với doanh nghiệp (G2B), phối hợp giữa các cơ quan (G2G) và với nhân viên nhà nước (G2E), ví dụ nộp thuế hay đăng ký kinh doanh trực tuyến. "Online shopping for citizens." là thương mại điện tử B2C giữa doanh nghiệp và người tiêu dùng, không do nhà nước thực hiện. "Implementation of e-commerce for businesses." mô tả doanh nghiệp tự triển khai bán hàng trực tuyến, không phải hoạt động của chính phủ. "Entertainment services for citizens." là dịch vụ giải trí do doanh nghiệp như Netflix cung cấp. "Social media management." chỉ là một công cụ truyền thông, quá hẹp để bao trùm khái niệm chính phủ điện tử.

Đáp án đúng: "True". Web analytics (phân tích web) là việc đo lường, thu thập và phân tích dữ liệu hành vi người truy cập như số lượt truy cập, nguồn truy cập, thời gian ở lại, tỉ lệ thoát và tỉ lệ chuyển đổi. Ngoài đánh giá lưu lượng, các dữ liệu này cho biết khách đến từ đâu, quan tâm sản phẩm nào, nên là công cụ nghiên cứu thị trường thương mại điện tử; đồng thời gắn tham số theo dõi (như tham số UTM trong Google Analytics) cho từng chiến dịch giúp so sánh lượt nhấp, chuyển đổi và doanh thu để đo hiệu quả quảng cáo. Vì cả ba ý trong phát biểu đều đúng, "False" không được chọn: nó hàm ý web analytics chỉ dùng để đếm lưu lượng, bỏ qua vai trò nghiên cứu thị trường và đo lường chiến dịch.

Đáp án đúng gồm hai ý: "Fees may be taken from a prepaid account that is connected to the buyer’s bank account or credit card, or the fee may be charged to the buyer’s cell phone bill." và "Fees can be cumulative and paid once.". Thanh toán vi mô (micropayment) là các khoản rất nhỏ, thường dưới vài đô la, như mua một bài hát, một bài báo hay một vật phẩm game; nếu xử lý từng giao dịch qua thẻ tín dụng thì phí cố định của ngân hàng có thể lớn hơn chính khoản tiền. Vì vậy chợ điện tử nên hỗ trợ hai chiến lược: trừ tiền từ tài khoản trả trước (stored-value) nạp từ ngân hàng, thẻ, hoặc tính vào hoá đơn điện thoại di động; và cộng dồn (aggregation) nhiều khoản nhỏ rồi thanh toán một lần, nhờ đó chỉ chịu phí xử lý một lần cho cả nhóm giao dịch. "Fees can be waived" nghĩa là miễn phí luôn, khi đó không còn thu tiền nên không phải là chiến lược thanh toán. "Fees can be converted into another product" là đổi phí thành hàng hoá khác, kiểu hàng đổi hàng, không giải quyết bài toán chi phí xử lý giao dịch nhỏ.

Đáp án đúng: "Protecting digital content and ensuring compliance with copyright laws". Intellectual property law (luật sở hữu trí tuệ) bảo vệ các sản phẩm trí tuệ như bản quyền, nhãn hiệu, bằng sáng chế, tên miền; trên môi trường số, nội dung như nhạc, phim, phần mềm, ảnh sản phẩm có thể sao chép gần như không tốn chi phí, nên luật này giúp người sáng tạo giữ quyền và buộc doanh nghiệp tuân thủ bản quyền, ví dụ Spotify phải có giấy phép mới được phát nhạc, còn YouTube gỡ video vi phạm theo yêu cầu chủ sở hữu. "Reducing global shipping delays" là vấn đề logistics, không liên quan tới quyền sở hữu trí tuệ. "Automating customer support" là ứng dụng công nghệ như chatbot để phục vụ khách hàng, không phải chức năng của luật. "Simplifying product categorization" là bài toán tổ chức danh mục sản phẩm trên website, thuộc thiết kế trải nghiệm chứ không thuộc pháp luật.

Đáp án đúng: "High initial setup costs". Với doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME), rào cản tài chính lớn nhất khi khởi đầu thương mại điện tử là chi phí ban đầu: xây website hoặc thuê nền tảng, phần mềm, tích hợp thanh toán, bảo mật, kho vận và nhân sự công nghệ, trong khi vốn hạn chế và doanh thu chưa có ngay. "Lack of interest in online sales" là vấn đề nhận thức hay thái độ, không phải rào cản tài chính. "Excessive product variety" là vấn đề quản lý danh mục, thậm chí với thương mại điện tử thì danh mục rộng còn là lợi thế vì kệ hàng ảo không giới hạn. "Limited employee availability" là hạn chế về nhân lực; nó có thể gây khó khăn khi vận hành, nhưng câu hỏi hỏi về rào cản tài chính, còn đây là rào cản nguồn lực con người.

Đáp án đúng: "Enabling secure and convenient transactions on mobile devices". Ứng dụng thanh toán di động như Apple Pay, Google Pay, MoMo hay ZaloPay cho phép người dùng trả tiền ngay trên điện thoại bằng ví điện tử, mã QR hoặc NFC, kèm mã hoá, token hoá và xác thực sinh trắc học, nên giao dịch vừa an toàn vừa tiện lợi; đây là nền tảng của m-commerce (thương mại di động). "Reducing the need for customer reviews" sai vì đánh giá của khách là yếu tố tạo niềm tin, không liên quan tới cách thanh toán. "Simplifying marketing processes" không phải chức năng chính của ứng dụng thanh toán, dù dữ liệu giao dịch có thể hỗ trợ marketing gián tiếp. "Automating product returns" thuộc logistics ngược (reverse logistics), tức khâu đổi trả hàng, không phải vai trò của ứng dụng thanh toán.

Đáp án đúng: "Test a small-scale version before full implementation". Pilot project (dự án thí điểm) là triển khai thử hệ thống thương mại điện tử ở quy mô nhỏ, với một nhóm người dùng, một dòng sản phẩm hay một khu vực, để phát hiện lỗi, đo phản ứng và ước tính chi phí lợi ích trước khi đầu tư toàn diện, nhờ đó giảm rủi ro thất bại lớn. "Replace final launch" sai vì thí điểm là bước đi trước, không thay thế việc ra mắt chính thức. "Train only the IT team" thu hẹp quá mức: thí điểm có thể kèm đào tạo nhưng mục tiêu là kiểm nghiệm cả hệ thống với người dùng thật, không chỉ bộ phận IT. "Permanently limit usage" trái bản chất tạm thời của thí điểm: quy mô nhỏ chỉ trong giai đoạn thử, sau đó mở rộng nếu kết quả tốt.

Đáp án đúng: "order aggregation and fulfillment, inventory management, purchasing from suppliers, accounting and finance, insurance, payment processing, packaging, and delivery". Hệ thống thương mại điện tử chia làm hai phần: phía trước (front end) là những gì khách nhìn thấy và tương tác, còn phía sau (back end) là các hoạt động vận hành giúp đơn hàng được thực hiện như gom đơn và hoàn tất đơn, quản lý tồn kho, mua hàng từ nhà cung cấp, kế toán, bảo hiểm, xử lý thanh toán, đóng gói và giao hàng. Phương án nhắc tới "the seller’s portal, electronic catalogs, a shopping cart, a search engine" chính là danh sách hoạt động front end, nơi khách duyệt hàng và đặt đơn. Phương án "presence and Discovery; Trading; Communicate, Collaborate, Learn" liệt kê các mục đích hay lĩnh vực ứng dụng thương mại điện tử như hiện diện và được tìm thấy, giao dịch, giao tiếp, giải trí, tuyển dụng, không phải hoạt động hậu cần. Phương án "electronic Market; Storefronts; Malls, Portals" liệt kê các loại kênh và cơ chế như chợ điện tử, cửa hàng trực tuyến, trung tâm thương mại ảo, cổng thông tin, cũng không phải hoạt động phía sau.

Đáp án đúng: "By providing insights into evolving consumer needs, leading to improved products and services". Nghiên cứu thị trường người tiêu dùng trong EC thu thập dữ liệu từ lượt xem, giỏ hàng, đánh giá, khảo sát trực tuyến và mạng xã hội để hiểu khách muốn gì và nhu cầu đang dịch chuyển ra sao; doanh nghiệp dùng những hiểu biết đó để cải tiến hay tạo sản phẩm mới, như Netflix dựa vào dữ liệu xem để quyết định nội dung tự sản xuất. "By neglecting consumer preferences and demands" sai vì nghiên cứu thị trường có mục đích ngược lại là lắng nghe sở thích khách hàng. "Through restricting access to product information" sai vì hạn chế thông tin không thúc đẩy đổi mới mà làm giảm niềm tin. "By discouraging experimentation and creativity" sai vì dữ liệu khách hàng thường khuyến khích thử nghiệm, chẳng hạn A/B testing trên website. "Through static and unchanging product offerings" sai vì danh mục đứng yên trái với tinh thần đổi mới dựa trên nhu cầu luôn thay đổi.

Đáp án đúng: "Search engines and social platforms". Digital marketing (tiếp thị số) trong thương mại điện tử dựa trên các kênh trực tuyến: tối ưu và quảng cáo trên công cụ tìm kiếm (SEO, quảng cáo tìm kiếm của Google), quảng cáo và nội dung trên mạng xã hội như Facebook, Instagram, TikTok, cho phép nhắm đúng đối tượng và đo lường hiệu quả từng chiến dịch. "Door-to-door sales" là bán hàng tận nhà, hình thức bán trực tiếp truyền thống không dùng kênh số. "Physical billboards" là biển quảng cáo ngoài trời, thuộc tiếp thị truyền thống, không nhắm được từng cá nhân và khó đo lường như quảng cáo số. "Fax machines" là thiết bị truyền văn bản qua đường điện thoại đã lỗi thời, không phải nền tảng của tiếp thị số hiện đại.

Đáp án đúng gồm ba ý: "Goods", "Services" và "Money". Thương mại điện tử (electronic commerce) là việc mua, bán, trao đổi hàng hoá, dịch vụ và tiền tệ qua mạng máy tính, chủ yếu là Internet, giữa các doanh nghiệp với nhau và giữa doanh nghiệp với khách hàng. Hàng hoá là sản phẩm hữu hình như quần áo bán trên Amazon hoặc sản phẩm số như phần mềm; dịch vụ là những thứ như đặt phòng Airbnb, gọi xe Uber, học trực tuyến; còn tiền được chuyển qua thanh toán điện tử, ví điện tử hay chuyển khoản ngân hàng để hoàn tất giao dịch. "Human" không phải đối tượng trao đổi của thương mại điện tử: con người là bên tham gia giao dịch (người mua, người bán), không phải thứ được mua bán, và mua bán con người là bất hợp pháp.

Đáp án đúng: "Limited acceptance by merchants". E-check (séc điện tử) là phiên bản điện tử của séc giấy, chuyển tiền trực tiếp từ tài khoản ngân hàng người mua qua mạng thanh toán bù trừ tự động (ACH ở Mỹ). Hạn chế chính là không phải người bán nào cũng chấp nhận, vì nhiều cửa hàng chỉ tích hợp thẻ và ví điện tử. "Lower security compared to credit cards" không đúng bản chất, vì e-check dùng chữ ký số, mã hoá và xác thực của ngân hàng, mức an toàn tương đương. "Difficulty in tracking payment history" sai vì giao dịch điện tử để lại bản ghi đầy đủ, còn dễ tra hơn séc giấy. "Longer processing times than traditional checks" ngược thực tế: e-check bỏ khâu gửi và xử lý giấy nên nhanh hơn séc truyền thống. "Incompatibility with mobile devices" không phải nhược điểm cố hữu, vì e-check có thể khởi tạo qua ứng dụng ngân hàng trên điện thoại.