SSA101 - Phần 7: Đạo đức trí tuệ nhân tạo và liêm chính học thuật
Khi công cụ sinh nội dung trở nên sẵn có, câu hỏi không còn là dùng hay không mà là dùng tới đâu thì phần việc vẫn còn là của mình. Phần này đặt liêm chính học thuật làm trục: nó rộng hơn chuyện không gian lận, vì bao gồm cả cam kết với quá trình học và cách sử dụng thành quả của người khác. Từ đó mở ra các vấn đề cụ thể của công nghệ mới: hiện tượng mô hình bịa ra thông tin nghe rất thuyết phục, quyền riêng tư của dữ liệu đưa vào, tính minh bạch và trách nhiệm giải trình khi máy tham gia chấm bài, thiên lệch trong thuật toán, cùng tranh cãi quanh độ tin cậy của công cụ phát hiện nội dung do máy sinh. Người học phân biệt được diễn đạt lại có trích dẫn với chép nguyên văn, và thấy vì sao để máy làm thay bài tập lại cắt mất chính phần đáng giá của việc học.
Xem danh sách câu hỏi19 câu hỏi100% có giải thích
Bắt đầu bằng Chế độ học nếu bạn muốn đáp án và giải thích hiện ngay sau mỗi câu — không bấm giờ, dừng lúc nào cũng được. Chọn Thi thử khi muốn biết mình đang ở đâu: có bấm giờ, chấm điểm ở cuối, và giải thích chỉ mở sau khi nộp.
Học ngân hàng câu hỏi của chủ đề
Luyện tập theo chủ đề này
19Câu hỏi hiện có
Câu hỏi của chủ đề
19/19 câuHết danh sách
AVisual misinterpretation by humans
BAI producing incorrect or fabricated information
CEmotional responses to AI feedback
DErrors caused only by user prompts
Lời giải
Mở trang câu hỏi này →Đáp án đúng: "AI producing incorrect or fabricated information". Ảo giác mô hình là hiện tượng hệ sinh ngôn ngữ đưa ra nội dung nghe mạch lạc, tự tin nhưng sai sự thật hoặc bịa hẳn, kể cả bịa trích dẫn và tên tác giả, vì mô hình dự đoán chữ tiếp theo chứ không tra cứu sự thật. "Visual misinterpretation by humans" nói về ảo giác thị giác ở người, không liên quan đến đầu ra của máy. "Emotional responses to AI feedback" mô tả phản ứng cảm xúc của người dùng, cũng không phải thuộc tính của mô hình. "Errors caused only by user prompts" quy toàn bộ lỗi về phía câu lệnh của người dùng, trong khi ảo giác vẫn xảy ra với câu hỏi rõ ràng và hợp lệ.
ACompliance with university assessment rules only
BA promise to uphold honesty, fairness, respect, responsibility, and courage
CThe ability to avoid plagiarism through software tools and institutional policies
DA system of penalties designed to discourage cheating and misconduct
Lời giải
Mở trang câu hỏi này →Đáp án đúng: "A promise to uphold honesty, fairness, respect, responsibility, and courage". Liêm chính học thuật trước hết là cam kết tự nguyện với một bộ giá trị nền tảng, trong đó có cả lòng dũng cảm để hành động đúng khi điều đó bất lợi cho mình; chính cam kết này mới chi phối hành vi lúc không ai giám sát. "Compliance with university assessment rules only" thu hẹp liêm chính thành việc tuân thủ quy chế thi, bỏ mất phần giá trị. "The ability to avoid plagiarism through software tools and institutional policies" lấy công cụ và chính sách thay cho phẩm chất, trong khi phần mềm chỉ phát hiện chứ không tạo ra sự trung thực. "A system of penalties designed to discourage cheating and misconduct" mô tả chế tài, tức hệ quả khi liêm chính bị vi phạm.
AImprove consistency too much
BBreach students’ intellectual property by uploading their work to AI systems
CReduce grading speed
DRequire excessive faculty training
Lời giải
Mở trang câu hỏi này →Đáp án đúng: "Breach students’ intellectual property by uploading their work to AI systems". Bài làm của sinh viên là sản phẩm trí tuệ của họ; đưa lên một dịch vụ bên thứ ba để chấm có thể khiến dữ liệu bị lưu lại và dùng cho mục đích khác mà người viết chưa hề đồng ý, nên đây là mối lo về sở hữu trí tuệ và quyền riêng tư. "Improve consistency too much" nêu một điều vô lý, vì chấm nhất quán là điều mong muốn chứ không phải vấn đề đạo đức. "Reduce grading speed" sai thực tế, bởi lý do người ta dùng máy chấm chính là để nhanh hơn. "Require excessive faculty training" chỉ là khó khăn về nguồn lực và tập huấn, thuộc phạm vi vận hành chứ không phải đạo đức.
4Why is using AI for personalized feedback considered ethically problematic in some cases?4 lựa chọn
AAI feedback is always inaccurate or inclined towards complementation
BIt may replace meaningful instructor-student learning relationships
CStudents prefer automated feedback
DAI cannot process written language
Lời giải
Mở trang câu hỏi này →Đáp án đúng: "It may replace meaningful instructor-student learning relationships". Phản hồi là nơi người dạy hiểu người học và điều chỉnh cách dạy; nếu giao hẳn cho máy, sinh viên mất đi sự đối thoại có ngữ cảnh còn giảng viên mất kênh quan sát trực tiếp, đó là mối lo đạo đức về chất lượng quan hệ dạy và học. "AI feedback is always inaccurate or inclined towards complementation" tuyệt đối hoá và còn dùng sai từ ở vế sau, nên không đứng vững. "Students prefer automated feedback" chỉ nêu sở thích của người học, không phải vấn đề đạo đức. "AI cannot process written language" sai về mặt kỹ thuật, bởi xử lý văn bản đúng là việc các mô hình ngôn ngữ làm được.
5Which situation would most clearly violate ethical guidelines when using AI for assessment?4 lựa chọn
AUsing AI to grade multiple-choice quizzes
BUsing AI to provide grammar suggestions
CUsing AI to evaluate student work without students’ consent or awareness
DUsing AI to help manage gradebooks
Lời giải
Mở trang câu hỏi này →Đáp án đúng: "Using AI to evaluate student work without students’ consent or awareness". Nguyên tắc đạo đức khi dùng AI trong đánh giá đặt minh bạch và đồng thuận lên hàng đầu: người học có quyền biết bài của mình được chấm bằng công cụ gì, dữ liệu đi đâu, và có quyền khiếu nại; chấm giấu như vậy vi phạm cả hai điều kiện đó. "Using AI to grade multiple-choice quizzes" là tự động hoá quen thuộc với dạng đáp án khách quan, không đụng tới quyền được biết nếu đã công khai. "Using AI to provide grammar suggestions" chỉ gợi ý ngôn ngữ cho người học, là hỗ trợ chứ không phải phán quyết kết quả. "Using AI to help manage gradebooks" là tác vụ hành chính trên điểm đã có, miễn dữ liệu được bảo mật thì không tạo ra vấn đề đạo đức tương đương.
6According to the text, a major concern for graduate students regarding AI grading tools is that:4 lựa chọn
AAI grading is smarter than human grading and could overshade human’s ability in grading
BAI systems may use their work as training data, affecting future publication
CAI cannot understand complex arguments
DAI always produces biased feedback
Lời giải
Mở trang câu hỏi này →Đáp án đúng: "AI systems may use their work as training data, affecting future publication". Mối lo chính của học viên sau đại học là quyền riêng tư và quyền sở hữu nghiên cứu: bản thảo nộp vào công cụ chấm có thể bị giữ lại làm dữ liệu huấn luyện, khiến ý tưởng chưa công bố bị rò rỉ và ảnh hưởng tới việc đăng bài sau này. "AI grading is smarter than human grading and could overshade human’s ability in grading" đưa ra một khẳng định về năng lực máy mà sách không hề nêu, lại còn diễn đạt lệch chuẩn ở vế sau. "AI cannot understand complex arguments" là hạn chế kỹ thuật có thật nhưng không phải mối bận tâm đặc thù gắn với dữ liệu nghiên cứu. "AI always produces biased feedback" tuyệt đối hoá bằng chữ luôn luôn, trong khi thiên lệch là rủi ro cần kiểm soát chứ không phải quy luật.
AFocuses solely on punishment and enforcement
BRepresents a commitment to the learning process and ethical use of resources
CIs mainly concerned with citation formatting and application of formal structure
DApplies only to written assignments
Lời giải
Mở trang câu hỏi này →Đáp án đúng: "Represents a commitment to the learning process and ethical use of resources". Guerrero-Dib, Portales và Heredia-Escorza (2020) đặt liêm chính học thuật thành một giá trị chủ động: cam kết học thật, tôn trọng công sức của người khác và sử dụng tài nguyên, công cụ một cách có đạo đức, chứ không chỉ là trạng thái không bị bắt gian lận. "Focuses solely on punishment and enforcement" quy liêm chính về chế tài, bỏ mất phần giáo dục và giá trị mà nhóm tác giả nhấn mạnh. "Is mainly concerned with citation formatting and application of formal structure" hạ nó xuống thành kỹ thuật trình bày trích dẫn, trong khi trích dẫn chỉ là một biểu hiện. "Applies only to written assignments" bó hẹp phạm vi, vì thi cử, bài nhóm, dữ liệu thí nghiệm và cả cách dùng AI đều nằm trong phạm vi liêm chính.
8Why is transparency in AI systems important?4 lựa chọn
AIt increases software profits
BIt allows users to modify algorithms directly
CIt enables accountability and trust
DIt eliminates the need for regulation
Lời giải
Mở trang câu hỏi này →Đáp án đúng: "It enables accountability and trust". Minh bạch nghĩa là công khai việc hệ thống dùng dữ liệu gì, quyết định theo cơ chế nào và ai chịu trách nhiệm; nhờ đó người bị ảnh hưởng có thể truy vấn, khiếu nại, phát hiện thiên lệch, còn bên triển khai phải giải trình, và niềm tin mới có cơ sở. "It increases software profits" nói về lợi ích thương mại, không phải lý do đạo đức mà chương đưa ra. "It allows users to modify algorithms directly" hiểu sai mức độ, vì minh bạch là được biết và được hiểu, không đồng nghĩa với quyền can thiệp vào mã nguồn hay mô hình. "It eliminates the need for regulation" đảo ngược quan hệ, bởi minh bạch là điều kiện để giám sát và quản lý được thực thi chứ không thay thế quy định pháp lý.
9Why does the author argue that using AI to do the work instead of the student is problematic?4 lựa chọn
AIt violates copyright law automatically
BIt cheats students out of the learning experience
CIt reduces the accuracy of AI systems
DIt increases institutional costs and reduces
Lời giải
Mở trang câu hỏi này →Đáp án đúng: "It cheats students out of the learning experience". Giá trị của bài tập nằm ở quá trình vật lộn với nó: đọc, thử, sai rồi sửa chính là lúc kiến thức hình thành. Để AI làm thay thì sản phẩm nộp lên vẫn có nhưng người học bị tước mất trải nghiệm tạo ra năng lực, và khoảng trống ấy lộ ra khi phải tự làm trong kỳ thi hay lúc đi làm. "It violates copyright law automatically" nói quá, vì dùng AI làm bài hộ là vấn đề liêm chính học thuật chứ không mặc nhiên là vi phạm bản quyền. "It reduces the accuracy of AI systems" đảo nhầm chiều tác động, người học dùng công cụ không làm mô hình kém chính xác đi. "It increases institutional costs and reduces" bị in cụt giữa chừng, vế sau bỏ lửng nên không nêu được lý do nào trọn vẹn.
10A student copies text without citation. This is:4 lựa chọn
A
ResearchB
PlagiarismC
SummaryD
AnalysisLời giải
Mở trang câu hỏi này →Đáp án đúng: "Plagiarism". Chép nguyên văn chữ của người khác mà không ghi nguồn là đạo văn, bất kể do cố ý hay do cẩu thả, vì người đọc sẽ hiểu nhầm đó là công sức của người nộp bài; muốn dùng hợp lệ thì phải đặt trong dấu trích dẫn và ghi rõ xuất xứ. "Research" là quá trình tìm và xử lý tài liệu, mà việc tra cứu tử tế luôn đi kèm ghi nguồn. "Summary" là tóm tắt ý chính bằng lời của mình, ngắn hơn bản gốc và vẫn phải dẫn nguồn, khác hẳn việc sao chép nguyên câu chữ. "Analysis" là phân tích, tức tách và luận giải nội dung để đưa ra nhận định riêng, cũng không có nghĩa là bê nguyên văn vào bài.
11What is paraphrasing?4 lựa chọn
ACopying text
BRewriting ideas
CQuoting directly
DIgnoring source
Lời giải
Mở trang câu hỏi này →Đáp án đúng: "Rewriting ideas". Diễn giải là viết lại ý của nguồn bằng lời và cấu trúc câu của mình trong khi giữ đúng nội dung gốc, và dù đã đổi chữ vẫn bắt buộc ghi nguồn vì ý tưởng không phải của người viết. Đây là kỹ năng giúp vừa dùng được tài liệu vừa giữ liêm chính học thuật. "Copying text" là sao chép nguyên văn, chính là điều mà diễn giải tránh, và nếu không trích dẫn thì thành đạo văn. "Quoting directly" là trích dẫn trực tiếp, giữ nguyên câu chữ trong dấu ngoặc kép, một kỹ thuật khác dùng cho mục đích khác. "Ignoring source" là bỏ qua nguồn, hành vi vi phạm quy tắc trích dẫn chứ không phải một cách xử lý tài liệu.
AIt improves conceptual mastery
BIt guarantees higher grades
CIt enhances intrinsic motivation because students will read more about what AI generated for them.
DIt shortchanges opportunities for feedback and skill development
Lời giải
Mở trang câu hỏi này →Đáp án đúng: "It shortchanges opportunities for feedback and skill development". Bài tập tồn tại để người học vật lộn với nội dung rồi nhận nhận xét từ giảng viên; nếu AI làm thay, vòng lặp luyện tập và phản hồi bị cắt đứt, kỹ năng viết và lập luận không có cơ hội hình thành. "It improves conceptual mastery" nói ngược: làm chủ khái niệm đòi hỏi tự xử lý, không thể có được bằng cách nhận một sản phẩm làm sẵn. "It guarantees higher grades" là lời hứa không có cơ sở, chưa kể bài do máy sinh thường lệch yêu cầu và có thể vi phạm liêm chính học thuật. "It enhances intrinsic motivation because students will read more about what AI generated for them." giả định sinh viên sẽ đọc kỹ sản phẩm được tạo hộ, trong khi lệ thuộc công cụ thường làm giảm động lực nội tại.
AThey can be used for plagiarism and unethical practices
BThey are too difficult to use
CIt is unfair if only some people can afford paid versions while others cannot
DThey cannot generate content
Lời giải
Mở trang câu hỏi này →Đáp án đúng: "They can be used for plagiarism and unethical practices". Mối lo hàng đầu khi đưa công cụ sinh nội dung vào giáo dục là liêm chính học thuật: sinh viên có thể nộp sản phẩm của máy như bài của mình, khiến việc đánh giá mất ý nghĩa và kỹ năng không được rèn. "They are too difficult to use" sai thực tế, vì các công cụ này dùng bằng ngôn ngữ tự nhiên và rất dễ tiếp cận. "It is unfair if only some people can afford paid versions while others cannot" nêu một lo ngại có thật về bất bình đẳng truy cập, nhưng đó là vấn đề phái sinh về điều kiện kinh tế, không phải mối quan ngại học thuật cốt lõi mà câu hỏi nhắm tới. "They cannot generate content" mô tả sai năng lực của công cụ, bởi sinh nội dung chính là chức năng chính của chúng.
A
AutomationB
OptimizationC
HallucinationD
SimulationLời giải
Mở trang câu hỏi này →Đáp án đúng: "Hallucination". Đây là thuật ngữ chỉ hiện tượng mô hình sinh ngôn ngữ tạo ra thông tin nghe trôi chảy và tự tin nhưng sai sự thật hoặc hoàn toàn bịa, kể cả trích dẫn và tên tác giả không tồn tại, nên mọi dữ kiện do AI đưa ra đều phải kiểm chứng lại. "Automation" chỉ việc tự động hoá công việc bằng máy, không nói gì về tính đúng sai của nội dung. "Optimization" là tối ưu hoá, quá trình cải thiện hiệu năng hay kết quả theo một tiêu chí, không mô tả lỗi bịa đặt. "Simulation" là mô phỏng một hệ thống hay tình huống có chủ đích, khác hẳn việc sinh ra dữ kiện sai ngoài ý muốn.
AUse AI whenever it saves time and when you are too busy
BUse AI to support learning goals, not replace them
CAvoid AI entirely in higher education because it causes more harm than benefit
DUse AI only for graded tasks
Lời giải
Mở trang câu hỏi này →Đáp án đúng: "Use AI to support learning goals, not replace them". Nguyên tắc nền của liêm chính học thuật là mục tiêu học phải được giữ nguyên: AI có thể giúp giải thích, gợi ý hay kiểm tra lại, nhưng phần tư duy và sản phẩm nộp vẫn phải là của người học. "Use AI whenever it saves time and when you are too busy" lấy sự tiện lợi làm tiêu chí đạo đức, dẫn thẳng tới việc nộp sản phẩm của máy mỗi khi bận. "Avoid AI entirely in higher education because it causes more harm than benefit" cực đoan theo hướng ngược lại và tước đi những ứng dụng hợp lệ như luyện tập, dịch thuật hay lập lịch ôn. "Use AI only for graded tasks" đặt ranh giới sai chỗ: bài có điểm lại chính là nơi cần thận trọng nhất với công cụ sinh nội dung.
AIt takes too much time
BIt replaces the intended learning process
CIt requires technical skills
DIt reduces collaboration and social learning
Lời giải
Mở trang câu hỏi này →Đáp án đúng: "It replaces the intended learning process". Bài tập không tồn tại vì sản phẩm cuối cùng mà vì quá trình người học phải trải qua để hình thành kỹ năng; để AI làm hộ là xoá bỏ chính quá trình ấy và biến điểm số thành thứ không phản ánh năng lực thật. "It takes too much time" vừa sai thực tế vừa không phải vấn đề đạo đức, vì công cụ thường rút ngắn thời gian làm bài. "It requires technical skills" nói về rào cản kỹ thuật, không liên quan tới tính đúng sai của hành vi. "It reduces collaboration and social learning" nêu một hệ quả phụ có thể xảy ra, nhưng lý do cốt lõi khiến hành vi này phi đạo đức là người học nộp thứ không do mình tạo ra và bỏ qua việc học.
AThey could replace teachers in learning any knowledge
BThey are difficult to install
CThey are rarely used productively
DThey may produce inaccurate results and false accusations
Lời giải
Mở trang câu hỏi này →Đáp án đúng: "They may produce inaccurate results and false accusations". Các công cụ này chỉ ước lượng xác suất dựa trên đặc trưng văn phong nên vừa bỏ lọt bài do máy viết vừa gắn cờ nhầm bài của người thật, nhất là với người viết bằng ngoại ngữ, và một kết quả sai có thể trở thành cáo buộc gian lận oan. "They could replace teachers in learning any knowledge" mô tả một chức năng mà công cụ phát hiện không hề có, chúng chỉ kiểm tra văn bản. "They are difficult to install" là vấn đề kỹ thuật vặt, không phải lý do gây tranh cãi về đạo đức. "They are rarely used productively" sai thực tế vì nhiều trường vẫn dùng chúng thường xuyên; tranh cãi nằm ở độ tin cậy của kết quả chứ không ở tần suất sử dụng.
18Which institutional response best aligns with the ethical approach advocated in the text?4 lựa chọn
ADeveloping clear AI usage policies and promoting transparency
BBanning all AI tools immediately because AI will destroy students’ independent thinking
CIgnoring AI-related misconduct
DReplacing instructors with AI graders
Lời giải
Mở trang câu hỏi này →Đáp án đúng: "Developing clear AI usage policies and promoting transparency". Cách tiếp cận có trách nhiệm là đặt ra quy định rõ ràng về việc được dùng AI đến đâu và yêu cầu công khai mức sử dụng, nhờ đó sinh viên biết ranh giới còn việc đánh giá vẫn công bằng. "Banning all AI tools immediately because AI will destroy students’ independent thinking" là phản ứng cực đoan, khó cưỡng chế và tước đi những ứng dụng hợp lệ của công cụ. "Ignoring AI-related misconduct" buông lỏng hoàn toàn, làm xói mòn liêm chính học thuật và gây bất công với người làm bài trung thực. "Replacing instructors with AI graders" chuyển trách nhiệm đánh giá cho máy, xoá đi phản hồi của người dạy và làm trầm trọng thêm vấn đề trách nhiệm giải trình.
AAI adoption is declining
BAI is developing faster than ethical guidelines can be established
CFaculty resistance has ended and AI become a popular tool accepted everywhere
DStudents no longer use AI
Lời giải
Mở trang câu hỏi này →Đáp án đúng: "AI is developing faster than ethical guidelines can be established". Công cụ mới ra đời liên tục và đổi năng lực chỉ sau vài tháng, trong khi quy chế của một trường phải qua thảo luận, lấy ý kiến rồi phê duyệt, nên chính sách luôn ở trạng thái đang hoàn thiện. "AI adoption is declining" sai thực tế, mức sử dụng trong giáo dục vẫn đang tăng. "Faculty resistance has ended and AI become a popular tool accepted everywhere" khẳng định mọi tranh luận đã kết thúc, trái với việc các trường còn đang soạn quy định; vế này cũng sai ngữ pháp ở động từ. "Students no longer use AI" mô tả một tình huống không có thật, và nếu đúng thì cũng chẳng còn lý do nào để xây dựng chính sách.
Đề có câu hỏi của chủ đề này
5 đề chứa ít nhất một câu thuộc chủ đề — mở đề để làm cả bộ, không chỉ từng câu.
Cập nhật 2 ngày trước
SSA101 Kỹ năng học thuật – Bộ ôn tập cuối kỳ số 3 (50 câu)
Luyện tậpFE
Tổng hợp cả môn
50 câu
Cập nhật 2 ngày trước
SSA101 Kỹ năng học thuật – Bộ ôn tập thi lại số 2 (50 câu)
Luyện tậpRE
Tổng hợp cả môn
50 câu
Cập nhật 2 ngày trước
SSA101 Kỹ năng học thuật – Bộ ôn tập thi lại số 1 (50 câu)
Luyện tậpRE
Tổng hợp cả môn
50 câu
Cập nhật 2 ngày trước
SSA101 Kỹ năng học thuật – Bộ ôn tập cuối kỳ số 2 (50 câu)
Luyện tậpFE
Tổng hợp cả môn
50 câu
Cập nhật 2 ngày trước
SSA101 Kỹ năng học thuật – Bộ ôn tập cuối kỳ số 1 (50 câu)
Luyện tậpFE
Tổng hợp cả môn
50 câu
Đi tiếp từ đây
Chủ đề khác cùng môn
SSA101 - Phần 1: Môi trường đại học và việc học trực tuyếnSSA101 - Phần 2: Ghi nhớ, phương pháp học và kỹ năng làm bàiSSA101 - Phần 3: Quản lý thời gian, mục tiêu và chống trì hoãnSSA101 - Phần 4: Giao tiếp học thuậtSSA101 - Phần 5: Năng lực thông tin và đánh giá nguồnSSA101 - Phần 6: Năng lực số và năng lực trí tuệ nhân tạoĐề có câu hỏi của chủ đề
SSA101 Kỹ năng học thuật – Bộ ôn tập cuối kỳ số 3 (50 câu)SSA101 Kỹ năng học thuật – Bộ ôn tập thi lại số 2 (50 câu)SSA101 Kỹ năng học thuật – Bộ ôn tập thi lại số 1 (50 câu)SSA101 Kỹ năng học thuật – Bộ ôn tập cuối kỳ số 2 (50 câu)SSA101 Kỹ năng học thuật – Bộ ôn tập cuối kỳ số 1 (50 câu)