Tất cả câu hỏi

Đáp án đúng: "Giai cấp công nhân". Trong chủ nghĩa tư bản, công nhân không sở hữu tư liệu sản xuất chủ yếu nên lợi ích của họ không gắn với chế độ tư hữu, mà gắn với việc xóa bỏ chế độ ấy để xác lập sở hữu xã hội về tư liệu sản xuất. "Giai cấp tư sản" sai vì đây chính là chủ sở hữu tư liệu sản xuất, lợi ích của họ gắn chặt với chế độ tư hữu. "Giai cấp nông dân" sai vì người nông dân thường có tư hữu nhỏ về đất đai, công cụ nên lợi ích vẫn gắn với chế độ tư hữu. "Giai cấp nô lệ" không phải một giai cấp của xã hội tư bản chủ nghĩa, lớp người này thuộc hình thái kinh tế - xã hội trước đó.

Đáp án đúng: "Các dân tộc hoàn toàn bình đẳng, các dân tộc được quyền tự quyết, liên hiệp công nhân tất cả các dân tộc lại". Cương lĩnh dân tộc của chủ nghĩa Mác - Lênin gồm đủ ba nội dung gắn bó hữu cơ: các dân tộc hoàn toàn bình đẳng, các dân tộc được quyền tự quyết và liên hiệp công nhân tất cả các dân tộc lại; thiếu bất kỳ nội dung nào cũng không còn là Cương lĩnh. "Các dân tộc đoàn kết, bình đẳng và liên hiệp công nhân tất cả các dân tộc lại" — thay quyền tự quyết bằng đoàn kết, làm mất một nội dung và hạ một quyền dân tộc thành một khẩu hiệu. "Các dân tộc có quyền tự quyết, liên hiệp công nhân tất cả các dân tộc lại" — thiếu nội dung các dân tộc hoàn toàn bình đẳng, vốn là cơ sở để thực hiện quyền tự quyết. "Liên hiệp công nhân tất cả các dân tộc lại" — chỉ nêu một nội dung, dù là nội dung cốt lõi, nên không bao quát được Cương lĩnh.

Đáp án đúng: "Chức năng tái sản xuất ra con người". Đây là chức năng đặc thù nhất vì chỉ gia đình mới sinh ra và duy trì nòi giống, tái sản xuất sức lao động cho xã hội, không một thiết chế nào khác thay thế được. "Chức năng nuôi dưỡng, giáo dục" — rất quan trọng nhưng nhà trường, đoàn thể và các cộng đồng khác cũng cùng thực hiện. "Chức năng kinh tế và tổ chức tiêu dùng" — mọi đơn vị kinh tế trong xã hội đều sản xuất và tiêu dùng nên không riêng gia đình. "Chức năng thỏa mãn nhu cầu tâm sinh lý, duy trì tình cảm gia đình" — tuy gắn bó mật thiết với gia đình song bạn bè và các quan hệ xã hội khác cũng đáp ứng được một phần.

Đáp án đúng: "Chủ nghĩa tư bản/ chủ nghĩa cộng sản". Luận điểm của V.I.Lênin khẳng định giữa chủ nghĩa tư bản và chủ nghĩa cộng sản tất yếu có một thời kỳ quá độ, vì hai chế độ ấy đối lập nhau về chất nên không thể chuyển sang nhau tức thời. "Chủ nghĩa tư bản/ Giai cấp công nhân" ghép một chế độ xã hội với một giai cấp, hai phạm trù không cùng loại nên không thể là hai đầu của thời kỳ quá độ. "Nhân dân lao động/ chính quyền" nói về chủ thể và công cụ quyền lực, không phải hai hình thái xã hội kế tiếp nhau. "Chính trị/ xã hội" chỉ là hai lĩnh vực của đời sống, không phải hai chế độ xã hội.

Đáp án đúng gồm ba ý: "Dân chủ chủ nô", "Dân chủ tư sản" và "Dân chủ xã hội chủ nghĩa". Theo chủ nghĩa Mác - Lênin, gắn với ba kiểu nhà nước có áp dụng chế độ dân chủ, lịch sử đã tồn tại nền dân chủ chủ nô, nền dân chủ tư sản và nền dân chủ xã hội chủ nghĩa; chế độ phong kiến là quân chủ chuyên chế nên không có nền dân chủ. "Dân chủ cộng sản chủ nghĩa" — chưa từng tồn tại và sẽ không tồn tại với tư cách một hình thái nhà nước, vì ở xã hội cộng sản chủ nghĩa nhà nước tiêu vong, dân chủ chỉ còn lại như một giá trị xã hội của con người.

Đáp án đúng: "Giai cấp công nhân". Giai cấp công nhân do nền đại công nghiệp tư bản chủ nghĩa sinh ra và trực tiếp vận hành những công cụ sản xuất hiện đại nhất, nên là giai cấp đại biểu cho lực lượng sản xuất tiên tiến và cho phương thức sản xuất hiện đại. "Giai cấp nông dân" sai vì nông dân gắn với sản xuất nông nghiệp nhỏ và đã ra đời trước chủ nghĩa tư bản. "Giai cấp tư sản" sai vì giai cấp tư sản đại biểu cho quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa, cái đang trở nên lỗi thời so với trình độ xã hội hóa của lực lượng sản xuất. "Giai cấp chủ nô" sai vì giai cấp chủ nô thuộc hình thái kinh tế - xã hội chiếm hữu nô lệ, không liên quan tới nền đại công nghiệp.

Đáp án đúng: "Vai trò giáo dục của các thành viên trong gia đình có xu hướng giảm xuống". Khi hệ thống giáo dục xã hội mở rộng và kinh tế phát triển, nhiều phần việc giáo dục được chuyển cho nhà trường và các thiết chế xã hội, cha mẹ lại dành phần lớn thời gian cho công việc. "Vai trò giáo dục của các thành viên trong gia đình có xu hướng gia tăng" — trái với sự chuyển dịch chức năng giáo dục sang nhà trường và xã hội. "Vai trò giáo dục của cha mẹ ngày càng được tăng cường, dành nhiều thời gian chăm sóc, giáo dục con cái hơn" — ngược thực tế, nhiều cha mẹ ít thời gian hơn vì áp lực mưu sinh. "Vai trò giáo dục của ông bà ngày càng quan trọng hơn" — gia đình hạt nhân phổ biến khiến ông bà ít sống chung.

Đáp án đúng gồm ba ý: "Vào bản chất của từng chế độ xã hội", "Vào đường lối, chủ trương của giai cấp cầm quyền" và "Vào bản thân mô hình, kết cấu, đặc điểm của mỗi hình thức gia đình trong lịch sử". Gia đình luôn tác động tới xã hội, nhưng tác động mạnh hay yếu, tích cực hay hạn chế lại do bản chất chế độ xã hội, do đường lối và chính sách của lực lượng cầm quyền, và do chính mô hình, kết cấu, đặc điểm của hình thức gia đình ở mỗi giai đoạn lịch sử quy định. "Vào ý chí, nguyện vọng của các thành viên trong gia đình" — là nhân tố chủ quan trong phạm vi một hộ, không đủ quy định mức độ tác động của thiết chế gia đình đối với toàn xã hội.

Đáp án đúng: "Một quá trình lịch sử - tự nhiên". Sự thay thế hình thái tư bản chủ nghĩa bằng hình thái cộng sản chủ nghĩa tuân theo quy luật khách quan về sự phù hợp của quan hệ sản xuất với trình độ phát triển của lực lượng sản xuất, nên là quá trình lịch sử - tự nhiên chứ không do ai sắp đặt. "Một sự cải biến mang tính chất chủ quan" phủ nhận tính quy luật khách quan của lịch sử. "Một bước ngoặt phát triển mới, đưa nhân loại thoát khỏi lối mòn cũ" chỉ nói về ý nghĩa, không chỉ ra tính chất của quá trình. "Một quá trình can thiệp của con người bằng ý chí nhằm cải biến lịch sử theo hướng nhân văn, tích cực hơn" cũng quy sự thay thế về ý chí, bỏ qua tiền đề kinh tế khách quan.

Đáp án đúng: "Cuộc đấu tranh cho dân chủ". V.I.Lênin khẳng định giai cấp vô sản không thể hoàn thành cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa nếu không được chuẩn bị cho cuộc cách mạng đó bằng cuộc đấu tranh cho dân chủ, bởi qua đấu tranh dân chủ công nhân mới rèn được tổ chức, kinh nghiệm và tập hợp được lực lượng. "Sự hỗ trợ từ các quốc gia khác" sai vì giúp đỡ từ bên ngoài chỉ là điều kiện thuận lợi, không thay được sự chuẩn bị của bản thân giai cấp vô sản. "Sự thay đổi tự nhiên của xã hội" trái với quan điểm mácxít, vì cách mạng là sản phẩm của hoạt động tự giác chứ không phải sự biến đổi tự phát. "Cuộc đấu tranh của giai cấp công nhân, nông dân và tầng lớp trí thức" nói tới lực lượng tham gia cách mạng, không phải trường học chuẩn bị mà luận điểm trên nhắc tới.

Đáp án đúng: "Giai cấp công nhân Việt Nam thể hiện đặc tính cách mạng về ý thức giai cấp và cả về ý thức dân tộc". Ra đời ở một nước thuộc địa nửa phong kiến, công nhân Việt Nam vừa bị áp bức giai cấp vừa bị áp bức dân tộc, nên phong trào của họ gắn mục tiêu giải phóng giai cấp với giải phóng dân tộc, đó là nét khác so với công nhân các nước tư bản. "Giai cấp công nhân Việt Nam chưa hăng hái trong các phong trào đấu tranh như công nhân các nước tư bản chủ nghĩa" trái với thực tế, vì ngay trong thập niên 1920 công nhân Việt Nam đã có hàng loạt cuộc bãi công, đình công. "Giai cấp công nhân Việt Nam khi ra đời chưa có sự lãnh đạo kịp thời của Đảng Cộng sản như các nước tư bản chủ nghĩa" lấy việc chưa có Đảng làm nét riêng là không đúng, bởi công nhân mọi nước đều trải qua thời kỳ đấu tranh tự phát trước khi có Đảng Cộng sản. "Giai cấp công nhân Việt Nam không có tinh thần cách mạng triệt để" sai hẳn về bản chất, vì tinh thần cách mạng triệt để là đặc điểm của giai cấp công nhân, ở Việt Nam còn được nhân lên bởi yêu cầu giải phóng dân tộc.

Đáp án đúng: "Vì đó là một trong những cơ sở để nghiên cứu vấn đề liên minh giai cấp - tầng lớp trong một chế độ xã hội nhất định". Chủ nghĩa xã hội khoa học tập trung vào cơ cấu xã hội - giai cấp vì chỉ từ đó mới xác định được tương quan lợi ích giữa các giai cấp, tầng lớp, tức cơ sở của liên minh và của việc tập hợp lực lượng cách mạng. "Vì cơ cấu xã hội - giai cấp là cơ cấu phổ biến rộng rãi nhất" nêu sai lý do, vì tầm quan trọng của nó nằm ở chỗ gắn với quan hệ sở hữu và quyền lực, không phải ở độ phổ biến. "Vì bản chất của chủ nghĩa xã hội là trấn áp giai cấp" là quan niệm sai lệch, mục tiêu của chủ nghĩa xã hội là giải phóng con người và xóa bỏ áp bức. "Vì đó là một trong những cơ sở để nghiên cứu vấn đề phân chia quyền lực trong một chế độ xã hội nhất định" đổi mục đích nghiên cứu sang việc chia quyền lực, không phải vấn đề liên minh.

Đáp án đúng: "Lần thứ VI". Đường lối đổi mới toàn diện được Đảng Cộng sản Việt Nam khởi xướng và lãnh đạo từ Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ sáu, họp tháng mười hai năm 1986. "Lần thứ IV" diễn ra năm 1976, ngay sau khi thống nhất đất nước, với đường lối theo mô hình kế hoạch hoá tập trung trước đổi mới. "Lần thứ X" năm 2006 chỉ tiếp tục đẩy mạnh toàn diện công cuộc đổi mới đã có, không phải nơi khởi xướng. "Lần thứ XIII" năm 2021 là đại hội gần đây, xác định mục tiêu phát triển tới các mốc 2025, 2030 và 2045.

Đáp án đúng: "Dân chủ xã hội chủ nghĩa là cơ sở, nền tảng cho việc xây dựng và hoạt động của nhà nước xã hội chủ nghĩa". Có dân chủ thì nhân dân mới bầu ra, kiểm soát và bãi miễn được bộ máy, nên nền dân chủ này vừa là nền tảng hình thành vừa là điều kiện vận hành của nhà nước xã hội chủ nghĩa. "Dân chủ xã hội chủ nghĩa tạo ra cơ chế hạn chế quyền lực của nhà nước xã hội chủ nghĩa" — quan hệ giữa hai bên là thống nhất, dân chủ làm cho quyền lực nhà nước thực sự thuộc về dân chứ không nhằm hạn chế nhà nước. "Dân chủ xã hội chủ nghĩa là nguyên nhân sinh ra nhà nước xã hội chủ nghĩa" — sai nhân quả, cả hai cùng là kết quả của thắng lợi cách mạng vô sản. "Dân chủ xã hội chủ nghĩa là phương tiện để thực hiện quyền lực nhà nước" — đảo ngược quan hệ, nhà nước mới là công cụ để nhân dân thực thi dân chủ.

Đáp án đúng: "Công nhân". Nền đại công nghiệp cơ khí càng phát triển thì càng tập trung đông đảo người làm thuê trong các công xưởng và càng nâng trình độ của họ, nên giai cấp công nhân trưởng thành vượt bậc cả về số lượng và chất lượng. "Nông dân" sai vì quá trình công nghiệp hóa làm giai cấp nông dân bị phân hóa và giảm tỷ trọng, một bộ phận trở thành công nhân. "Tư sản" sai vì giai cấp tư sản lớn lên về của cải và quyền lực nhưng với tư cách người sở hữu tư liệu sản xuất, không phải lực lượng sản xuất trực tiếp được nền đại công nghiệp rèn luyện. "Chủ nô" sai vì giai cấp chủ nô gắn với xã hội chiếm hữu nô lệ, không tồn tại trong nền đại công nghiệp.

Đáp án đúng: "Gia đình". Gia đình là cộng đồng xã hội đầu tiên mà mỗi cá nhân sinh sống, nơi con người được sinh ra, nuôi dưỡng và hình thành những nét nhân cách đầu tiên trước khi tham gia các quan hệ xã hội rộng hơn. "Trường học" — là thiết chế giáo dục mà cá nhân chỉ gia nhập sau khi đã sống trong gia đình nhiều năm. "Quê hương" — chỉ không gian địa lý và cộng đồng làng xã, rộng hơn và không phải cộng đồng đầu tiên trực tiếp nuôi dưỡng cá nhân. "Xã hội" — là tổng thể các quan hệ, cá nhân tham gia thông qua gia đình và các cộng đồng trung gian.

Đáp án đúng: "Xã hội/ văn hóa". Chủ nghĩa Mác - Lênin khẳng định tôn giáo là một hiện tượng xã hội - văn hoá do con người sáng tạo ra: nó nảy sinh từ những điều kiện lịch sử, kinh tế - xã hội nhất định, đồng thời là một thành tố văn hoá mang theo giá trị đạo đức, nghệ thuật, lối sống. "Kinh tế/ văn hóa" — kinh tế là điều kiện sinh ra tôn giáo, không phải thuộc tính dùng để định danh nó. "Chính trị/ xã hội" — tính chính trị chỉ xuất hiện khi xã hội đã phân chia giai cấp, nên không thuộc định nghĩa chung về tôn giáo. "Giáo dục/ y tế" — là hai lĩnh vực hoạt động xã hội cụ thể, xa lạ với cách định nghĩa bản chất tôn giáo.

Đáp án đúng: "Tiếp tục phát triển và nâng cao chất lượng phong trào xây dựng gia đình văn hóa". Đây là một trong bốn phương hướng cơ bản, cùng với tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, đẩy mạnh phát triển kinh tế - xã hội và kế thừa giá trị gia đình truyền thống đi đôi với tiếp thu tiến bộ của nhân loại. "Xây dựng gia đình kiểu mẫu, bình đẳng giới, con cái được học hành" — là những tiêu chí, kết quả mong muốn, không phải cách diễn đạt phương hướng. "Gia đình từ một đến hai con, ấm no, hạnh phúc" — là nội dung của chính sách dân số và tiêu chí gia đình văn hóa. "Mọi thành viên trong gia đình phải tôn trọng, phát huy quyền làm chủ trong gia đình" — là yêu cầu ứng xử trong từng hộ, không phải phương hướng ở tầm quốc gia.

Đáp án đúng: "Giảm dần về số lượng và tỷ lệ trong cơ cấu xã hội - giai cấp". Công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn cùng với chuyển dịch lao động sang công nghiệp, dịch vụ làm số lượng nông dân và tỉ lệ của họ trong cơ cấu xã hội - giai cấp đều giảm, đồng thời nội bộ giai cấp này đa dạng hơn. "Tăng dần về số lượng và tỷ lệ trong cơ cấu xã hội - giai cấp" ngược với thực tế chuyển dịch cơ cấu lao động của nước ta. "Giảm dần về số lượng nhưng tăng dần về tỷ lệ trong cơ cấu xã hội - giai cấp" tự mâu thuẫn, vì tỉ lệ chỉ tăng khi các bộ phận khác giảm nhanh hơn, trái với xu hướng công nhân và trí thức đang tăng lên. "Tăng dần về số lượng nhưng giảm dần về tỷ lệ trong cơ cấu xã hội - giai cấp" không đúng, vì cả số lượng tuyệt đối của nông dân cũng đang thu hẹp.

Đáp án đúng gồm ba ý: "Phương diện quyền lực.", "Phương diện chế độ xã hội và trong lĩnh vực chính trị." và "Phương diện tổ chức và quản lý xã hội." Chủ nghĩa Mác - Lênin xem xét dân chủ trên đúng ba phương diện ấy: dân chủ là quyền lực thuộc về nhân dân; dân chủ là một hình thái nhà nước, một chế độ chính trị gắn với giai cấp cầm quyền; và dân chủ là một nguyên tắc trong tổ chức, quản lý xã hội, nguyên tắc dân chủ đi liền với tập trung. "Phương diện bạo lực và trấn áp." — trấn áp là chức năng giai cấp của nhà nước, không phải một phương diện để xem xét bản thân khái niệm dân chủ; đồng nhất dân chủ với bạo lực là hiểu sai căn bản.