VNR202 - Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam

Hội nghị lần thứ năm Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa X) tháng 7/2007 đã ban hành Nghị quyết số 14-NQ/TW. Nội dung chính của nghị quyết này liên quan đến việc tăng cường công tác kiểm tra, giám sát của Đảng. Điều này nhằm mục đích nâng cao hiệu quả hoạt động của Đảng, ngăn chặn và xử lý các hành vi vi phạm kỷ luật, kỷ cương của Đảng. Nghị quyết cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc kiểm tra, giám sát trong việc duy trì sự trong sạch, vững mạnh của Đảng. Việc tăng cường công tác kiểm tra, giám sát của Đảng giúp đảm bảo tính minh bạch, trách nhiệm và hiệu quả trong hoạt động của Đảng.

Đại hội Đảng lần thứ VIII diễn ra trong bối cảnh cách mạng khoa học và công nghệ phát triển với trình độ cao, đồng thời chủ nghĩa xã hội hiện thực đang lâm vào thoái trào. Điều này có nghĩa là thời điểm đó, thế giới đang chứng kiến sự phát triển nhanh chóng của công nghệ và khoa học, trong khi các nước xã hội chủ nghĩa đang đối mặt với những khó khăn và thách thức trong việc duy trì mô hình kinh tế và xã hội của mình. Bối cảnh này đã đặt ra những thách thức lớn cho Đảng Cộng sản Việt Nam trong việc xây dựng và phát triển đất nước.

Chủ đề của Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng Cộng sản Việt Nam là tăng cường chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị trong sạch vững mạnh, khơi dậy khát vọng phát triển đất nước, phát huy ý chí, sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc kết hợp sức mạnh thời đại, tiếp tục đẩy mạnh toàn diện, đồng bộ công cuộc đổi mới, xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa, giữ vững môi trường hòa bình, ổn định, phấn đấu đến giữa thế kỷ XXI nước ta trở thành nước phát triển theo định hướng xã hội chủ nghĩa. Đây là một trong những nội dung quan trọng được nêu tại Đại hội.

Đại hội VI 1986 được đánh giá là Đại hội đổi mới đất nước vì nó đánh dấu sự chuyển biến quan trọng trong quá trình xây dựng và phát triển kinh tế - xã hội của Việt Nam. Tại Đại hội này, Đảng ta đã công bố Nghị quyết số 5-NQ/TW về "Mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp chủ yếu để tiếp tục xây dựng nền kinh tế nhiều thành phần và phát triển xã hội đến năm 2000". Nghị quyết này đã đề ra mục tiêu xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, tạo điều kiện cho sự phát triển của các thành phần kinh tế, bao gồm kinh tế nhà nước, kinh tế tập thể, kinh tế tư nhân và kinh tế hợp tác. Đại hội VI 1986 cũng đã đề ra các giải pháp quan trọng để thực hiện mục tiêu này, bao gồm việc cải cách quản lý kinh tế, phát triển công nghiệp và nông nghiệp, tăng cường đầu tư và phát triển nguồn nhân lực.

Hội nghị Trung ương III, khóa VIII tháng 12/1996 là một sự kiện quan trọng trong lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam. Tại hội nghị này, các đại biểu đã thảo luận và quyết định các chủ trương, chính sách quan trọng cho giai đoạn phát triển sau này của đất nước. Một trong những chủ trương quan trọng được thông qua tại hội nghị này là xây dựng đội ngũ cán bộ các cấp có phẩm chất và năng lực, có bản lĩnh chính trị vững vàng, đủ về số lượng, đồng bộ về cơ cấu. Điều này thể hiện tầm quan trọng của việc xây dựng đội ngũ cán bộ trong việc đảm bảo sự phát triển bền vững của đất nước. Cán bộ là những người lãnh đạo, quản lý và điều hành các hoạt động của đất nước, vì vậy việc xây dựng đội ngũ cán bộ có phẩm chất và năng lực tốt là rất quan trọng.

Trong thời kỳ đổi mới đất nước, chúng ta vẫn phải tiếp tục xây dựng giai cấp công nhân Việt Nam vì giai cấp công nhân là giai cấp lãnh đạo cách mạng thông qua đội tiền phong là Đảng Cộng sản Việt Nam. Họ đại diện cho phương thức sản xuất tiên tiến, tiên phong đi đầu trong sự nghiệp công nghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước. Điều này có nghĩa là giai cấp công nhân đóng vai trò quan trọng trong việc lãnh đạo và định hướng sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước. Họ không chỉ đại diện cho phương thức sản xuất tiên tiến mà còn là động lực quan trọng cho sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước. Vì vậy, xây dựng giai cấp công nhân Việt Nam là một nhiệm vụ quan trọng trong thời kỳ đổi mới đất nước.

Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội được Đại hội Đảng lần thứ VII (1991) thông qua, xác định xã hội xã hội chủ nghĩa mà nhân dân ta xây dựng có 6 đặc trưng cơ bản. Đó là: nền kinh tế xã hội chủ nghĩa, trong đó có chế độ sở hữu tập thể là hình thức sở hữu cơ bản; nền kinh tế độc lập, tự chủ, tự quyết; nền kinh tế phát triển toàn diện, bền vững; xã hội công bằng, dân chủ, văn minh; quốc phòng toàn dân, quân dân yểm hộ lẫn nhau; quốc tế bình đẳng, hợp tác, hữu nghị. Mỗi đặc trưng đều đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng và phát triển xã hội xã hội chủ nghĩa.

Hội nghị trung ương VI khóa VI của Đảng Cộng sản Việt Nam, diễn ra vào tháng 3 năm 1989, đã đưa ra thuật ngữ 'Hệ thống chính trị' để mô tả cơ cấu tổ chức và mối quan hệ giữa các cơ quan trong hệ thống chính trị của Việt Nam. Thuật ngữ này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc xây dựng và phát triển hệ thống chính trị một cách vững chắc, nhằm đảm bảo sự ổn định và phát triển của đất nước. Hệ thống chính trị được hiểu là sự kết hợp giữa các cơ quan nhà nước, các tổ chức xã hội và các lực lượng kinh tế, nhằm đạt được mục tiêu chung là xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Đáp án đúng: D. Nguyễn Ái Quốc thành lập Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên tháng 6/1925 tại Quảng Châu và về sau đánh giá đây chính là "quả trứng, mà từ đó nở ra con chim non Cộng sản". Hội là tổ chức tiền thân trực tiếp: từ đội ngũ hội viên được huấn luyện ở đây đã ra đời ba tổ chức cộng sản năm 1929, rồi hợp nhất thành Đảng năm 1930. A Cách mạng tháng Mười Nga là nguồn cảm hứng nhưng ở nước ngoài. B Đảng Cộng sản Pháp là nơi Người tham gia sáng lập năm 1920. C vụ Phạm Hồng Thái mưu sát Méc-lanh được Người ví như "chim én nhỏ báo hiệu mùa xuân", một hình ảnh khác hẳn.

Đáp án đúng: A. Hồ Chí Minh viết: "Việc thành lập Đảng là một bước ngoặt vô cùng quan trọng trong lịch sử cách mạng Việt Nam ta. Nó chứng tỏ rằng giai cấp vô sản ta đã trưởng thành và đủ sức lãnh đạo cách mạng." Đây là nhận định về sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam đầu năm 1930, chấm dứt thời kỳ khủng hoảng về đường lối và giai cấp lãnh đạo. B, C, D đều là những mốc quan trọng trên hành trình chuẩn bị nhưng không phải sự kiện được gọi là "bước ngoặt vô cùng quan trọng". ⚠ Bản đề in đáp án D. Chốt A vì đây là câu nói có nguồn rõ trong Hồ Chí Minh toàn tập, gắn đích danh với việc thành lập Đảng.

Đáp án đúng: D. Cương lĩnh chính trị đầu tiên (2/1930) do Nguyễn Ái Quốc soạn thảo xác định phải "đánh đổ đế quốc chủ nghĩa Pháp và bọn phong kiến", đồng thời "đánh đổ các đảng phản cách mạng như Đảng Lập hiến". Đối tượng vì thế gồm đủ ba: đế quốc, phong kiến và tư sản phản cách mạng. A chỉ nêu hai đối tượng đầu, thiếu bộ phận tư sản phản cách mạng. B bỏ mất phong kiến. C thu hẹp vào thực dân Pháp và tư sản mại bản. ⚠ Bản đề in đáp án A. Chốt D vì A là bản liệt kê thiếu, còn D nêu đủ ba đối tượng đúng như văn kiện.

Đáp án đúng: B. Tháng 10/1923, Nguyễn Ái Quốc dự Hội nghị Quốc tế Nông dân lần thứ nhất tại Mátxcơva và được bầu vào Ban Chấp hành. Đây là dịp Người trình bày tình cảnh nông dân thuộc địa trước phong trào cộng sản quốc tế. A "Quốc tế Vô sản" không phải tên một tổ chức có đại hội Người dự năm 1923; tổ chức Người gắn bó là Quốc tế Cộng sản (Đại hội V năm 1924). C "Liên hiệp các nước thuộc địa" nhầm với Hội Liên hiệp thuộc địa do chính Người lập ở Pháp năm 1921.

Đáp án đúng: D. Năm 1929, phong trào công nhân và yêu nước phát triển mạnh dẫn tới sự ra đời của ba tổ chức cộng sản: Đông Dương Cộng sản đảng (6/1929), An Nam Cộng sản đảng (8/1929) và Đông Dương Cộng sản liên đoàn (9/1929). A Hội Việt Nam cách mạng Thanh niên (1925) là tổ chức tiền thân, không phải tổ chức cộng sản. B Việt Nam Quốc dân đảng (1927) theo khuynh hướng dân chủ tư sản. C Tân Việt Cách mạng đảng tuy phân hóa và một bộ phận lập nên Đông Dương Cộng sản liên đoàn, nhưng bản thân nó không phải tổ chức cộng sản.

Đáp án đúng: D. Cuộc khai thác thuộc địa lần thứ hai (1919-1929) đầu tư mạnh vào đồn điền cao su và khai mỏ để phục vụ chính quốc, khiến kinh tế Việt Nam trở thành nơi cung cấp nguyên liệu và tiêu thụ hàng hóa cho Pháp — tức bị buộc chặt vào và lệ thuộc kinh tế Pháp. A tuy cũng là hậu quả có thật (cơ cấu mất cân đối, lạc hậu) nhưng chỉ là biểu hiện của cùng nguyên nhân; bản chất mà câu hỏi hướng tới là quan hệ lệ thuộc. B và C nói ngược hoàn toàn: mục đích của khai thác thuộc địa không bao giờ là để thuộc địa phát triển độc lập, tự chủ.

Đáp án đúng: C. Hội nghị Trung ương 8 họp tại Pác Bó (Cao Bằng) tháng 5/1941 do Nguyễn Ái Quốc chủ trì đã bầu đồng chí Trường Chinh làm Tổng Bí thư của Đảng. Ông giữ cương vị này suốt thời kỳ vận động Cách mạng tháng Tám và kháng chiến chống Pháp. A Nguyễn Ái Quốc chủ trì hội nghị nhưng không giữ chức Tổng Bí thư. B Nguyễn Văn Cừ là Tổng Bí thư giai đoạn 1938-1940, đã bị bắt trước đó. D Lê Duẩn giữ cương vị lãnh đạo cao nhất từ năm 1960.

Đáp án đúng: B. Trong giai đoạn 1936-1939, trước nguy cơ phát xít và khi Mặt trận Nhân dân lên cầm quyền ở Pháp, Đảng tạm gác khẩu hiệu độc lập dân tộc và người cày có ruộng để nêu mục tiêu trước mắt: chống phát xít, chống chiến tranh, đòi tự do, dân chủ, cơm áo và hòa bình. A độc lập dân tộc gắn với chủ nghĩa xã hội là mục tiêu chiến lược lâu dài, không phải mục tiêu trước mắt của giai đoạn này. C ruộng đất cho dân cày và D đánh đổ đế quốc Pháp chính là hai khẩu hiệu được tạm gác lại để tập hợp lực lượng rộng rãi hơn.

Đáp án đúng: D. Ban đầu chiến dịch Điện Biên Phủ được chuẩn bị theo phương châm "đánh nhanh, thắng nhanh". Sát giờ nổ súng, Đại tướng Võ Nguyên Giáp quyết định chuyển sang "đánh chắc, tiến chắc" — kéo pháo ra, chuẩn bị lại, tiêu diệt từng cụm cứ điểm. Quyết định khó khăn này được xem là nhân tố quyết định thắng lợi. A chính là phương châm đã bị bác bỏ. B và C là phương châm của cuộc Tổng tiến công mùa Xuân 1975 ("thần tốc, táo bạo, bất ngờ, chắc thắng"), không phải Điện Biên Phủ.

Đáp án đúng: B. Trong phiên họp đầu tiên ngày 3/9/1945, Chính phủ lâm thời xác định ba nhiệm vụ lớn cấp bách trước mắt là diệt giặc đói, diệt giặc dốt và diệt giặc ngoại xâm — ba thứ giặc đe dọa trực tiếp sự tồn vong của chính quyền cách mạng non trẻ. A 2 thiếu một vế. C 4 và D 5 vượt quá bộ ba kinh điển này. Lưu ý Hồ Chí Minh nêu sáu nhiệm vụ cấp bách trong phiên họp đó, nhưng chúng được quy về ba thứ giặc nói trên khi nói tới "nhiệm vụ lớn".

Đáp án đúng: B. Chiến thắng Điện Biên Phủ 7/5/1954 được ví "được ghi vào lịch sử dân tộc như một Bạch Đằng, một Chi Lăng, một Đống Đa của thế kỷ XX" — xếp ngang hàng với những chiến công chống ngoại xâm vĩ đại nhất, và đi vào lịch sử thế giới như chiến thắng của một dân tộc thuộc địa trước một cường quốc thực dân. A Cách mạng tháng Tám là cuộc giành chính quyền, không phải một trận quyết chiến chiến lược. C và D thuộc cuộc kháng chiến chống Mỹ, được đánh giá bằng những hình ảnh khác.

Đáp án đúng: A. Từ sau Cách mạng tháng Tám 1945 đến 1954, thực dân Pháp là kẻ thù chính và trực tiếp: nổ súng ở Nam Bộ ngày 23/9/1945, rồi mở rộng chiến tranh ra cả nước từ tháng 12/1946. B quân Anh vào miền Nam với danh nghĩa giải giáp quân Nhật rồi rút, chỉ đóng vai trò tiếp tay. C Mỹ giai đoạn này mới viện trợ cho Pháp, chưa trực tiếp xâm lược. D quân Tưởng Giới Thạch vào miền Bắc cũng chỉ tạm thời và rút sau Hiệp định Hoa - Pháp 1946. Đảng xác định rõ phải tập trung mũi nhọn vào Pháp.