RMC301 - Phương pháp nghiên cứu truyền thông

RMC301 - Phương pháp nghiên cứu truyền thông (Research Methods in Communication) là môn 3 tín chỉ bậc cử nhân của Đại học FPT. Môn trang bị bộ công cụ để trả lời các câu hỏi về truyền thông bằng bằng chứng thay vì bằng cảm nhận, và điểm đáng chú ý là nó nghiêng hẳn về các phương pháp diễn giải — nhóm phương pháp hợp với việc phân tích ý nghĩa của thông điệp, thứ mà con số thuần tuý không nắm bắt được. Mạch nội dung mở bằng câu hỏi nghiên cứu là gì và quy trình nghiên cứu gồm những bước nào. Khối phân tích văn bản là phần dài nhất, đi qua nhiều lăng kính khác nhau cho cùng một đối tượng: phân tích ký hiệu để đọc nghĩa của hình ảnh và biểu tượng; phân tích tu từ để thấy thông điệp được dựng nhằm thuyết phục ra sao; phê bình hệ tư tưởng để lộ ra những giả định mà thông điệp coi là đương nhiên; phê bình phân tâm học để đọc lớp động cơ ngầm; và phân tích diễn ngôn để thấy cách ngôn ngữ định hình điều được coi là bình thường. Khối thực địa gồm phỏng vấn, phân tích lịch sử, nghiên cứu theo lối dân tộc học về phương pháp, và quan sát tham dự — nhóm phương pháp đòi người nghiên cứu bước vào chính môi trường mình muốn hiểu. Khối cuối là phân tích nội dung, cầu nối sang hướng định lượng. Lợi ích: người học đánh giá được một nghiên cứu truyền thông và tự thiết kế được một nghiên cứu nhỏ có phương pháp rõ ràng. Môn cũng có một tác dụng phụ đáng giá: nó làm người học cẩn trọng hơn khi đọc các con số về truyền thông trên báo chí, vì đã biết cùng một dữ liệu có thể được diễn giải theo nhiều hướng tuỳ phương pháp và tuỳ giả định của người nghiên cứu.